พุทธศาสนากับการรับประกันรายได้ถ้วนหน้า: การเปรียบเทียบมุมมองต่อธรรมชาติมนุษย์

Main Article Content

ทศพล พุฒิธีระโชติ

บทคัดย่อ

          บทความนี้ี้มีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบแนวคิดการรับประกันรายได้ถ้วนหน้า (Universal Basic Income หรือ UBI) ผ่านมุมมองของพุทธศาสนา โดยวิเคราะห์ความสอดคล้องและขัดแย้งกับมุมมองต่อธรรมชาติมนุษย์ UBI ได้รับการสนับสนุนจากหลากหลายแนวคิด รวมถึงเสรีนิยมฝ่ายซ้ายที่เน้นเสรีภาพและความยุติธรรมและนักเศรษฐศาสตร์ฝ่ายขวาอย่าง Milton Friedman ที่เสนอภาษีเงินได้ติดลบเพื่อลดการแทรกแซงของรัฐแสดงให้เห็นว่า UBI มีรากฐานที่กว้างขวางทางอุดมการณ์ ขณะที่พุทธศาสนาปฏิเสธการมองธรรมชาติมนุษย์ว่าดีหรือชั่วโดยกำเนิด แต่เน้นว่ามนุษย์ถูกกำหนดโดยกิเลส 3 ประการ โลภะ โทสะ โมหะ ตามที่ระบุในอังคุตตรนิกายซึ่งชี้ว่ามนุษย์มีศักยภาพทั้งด้านบวกและลบขึ้นอยู่กับการฝึกฝนทางจิตใจ ซึ่งแตกต่างจาก UBI ที่มุ่งเน้นความมั่นคงทางวัตถุ แต่ทั้งสองมีเป้าหมายร่วมกันในการลดทุกข์ ตัวอย่างจากจักกวัตติสูตรชี้ว่าความยากจนนำไปสู่ความเสื่อมทางสังคม ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายของ UBI ทว่าพุทธศาสนายืนยันว่าการช่วยเหลือภายนอกเพียงอย่างเดียวไม่สามารถแก้ไขสาเหตุภายในของทุกข์ เช่น โลภะ การปรับ UBI ให้สอดคล้องกับหลักพุทธศาสนาควรสร้างระบบที่สมดุลระหว่างการสนับสนุนทางวัตถุและการพัฒนาจิตใจเพื่อลดความเสี่ยงของการยึดติดและส่งเสริมการพัฒนาที่ยั่งยืนการผสมผสานนี้ตอบสนองข้อกังวลของพุทธศาสนาเกี่ยวกับกิเลส ขณะที่ยังคงรักษาเป้าหมายของ UBI ในการลดปัญหาทุกข์ทางเศรษฐกิจ

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่มที่ 19–20. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

Bhikkhu Bodhi. (2000). The Noble Eightfold Path: Way to the End of Suffering. Kandy: Buddhist Publication Society.

Forget, E. L. (2011). The town with no poverty: The health effects of a Canadian guaranteed annual income field experiment. Canadian Public Policy, 37(3), 283–305.

Friedman, M. (1962). Capitalism and Freedom. Chicago: University of Chicago Press.

Gombrich, R. (2009). What the Buddha Thought. London: Equinox Publishing.

Harvey, P. (2000). An Introduction to Buddhist Ethics: Foundations, Values and Issues. Cambridge: Cambridge University Press.

Kangas, O., Jauhiainen, S., Simanainen, M., and Ylikännö, M. (2019). The Basic Income Experiment 2017–2018 in Finland: Preliminary Results. Helsinki: Ministry of Social Affairs and Health.

OECD. (2017). Basic Income as a Policy Option: Can It Add Up? Paris: OECD Publishing.

Paine, T. (1797). Agrarian Justice. Washington, DC: U.S. Social Security Administration.

Standing, G. (2017). Basic Income: And How We Can Make It Happen. London: Pelican Books.

Thanissaro Bhikkhu. (1996). The Wings to Awakening. Valley Center, CA: Dhamma Dana Publications.

Van Parijs, P., and Vanderborght, Y. (2017). Basic Income: A Radical Proposal for a Free Society and a Sane Economy. Cambridge, MA: Harvard University Press.