ระบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักไตรสิกขาของนักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์

Main Article Content

พระมหาเตวิช โชติญาโณ
ชวาล ศิริวัฒน์
สมชัย ศรีนอก

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐานและวิเคราะห์นักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์ 2) สร้างกิจกรรมระบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักไตรสิกขาของนักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์ 3) ทดลองกิจกรรมระบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักไตรสิกขาของนักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์และ 4) ประเมินระบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักไตรสิกขาของนักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์ การวิจัยในครั้งนี้ผู้วิจัยใช้ระเบียบวิจัยแบบการวิจัยและพัฒนา กลุ่มตัวอย่าง ที่ใช้เป็นกลุ่มทดลอง สำหรับดำเนินการวิจัยในครั้งนี้เป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา วัดประชานิมิต ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 123 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง แบบสนทนากลุ่ม และแบบประเมินระบบ การวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1. นักเรียนมีลักษณะการเรียนรู้แบบ Collaborative (ร่วมมือ) อยู่ในระดับสูงสุด รองลงมาคือ Participant (มีส่วนร่วม) และ Dependent (พึ่งพา) ขณะที่ Avoidant (หลีกเลี่ยง) อยู่ในระดับต่ำ และนักเรียนส่วนใหญ่มีพื้นฐานระดับปานกลาง (ร้อยละ51.22) 2. ผลการประเมินคุณภาพระบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักไตรสิกขาของนักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเพชรบูรณ์ โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 ท่าน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด การพัฒนากิจกรรม 5 รูปแบบตามหลักไตรสิกขา ได้แก่ ลานธรรม ลานเรียนรู้, สติในสนามเรียน, สามเณรสัมพันธ์, โยนิโสมนสิการในห้องเรียน และสังฆสถานสร้างสุข ได้รับการประเมินในระดับมากที่สุด 3. การทดลองใช้ระบบพบว่าผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t= 29.30, Sig.=.00) และผลการประเมิน KPA พบว่าด้านคุณลักษณะ (A) สูงสุด รองลงมาคือด้านความรู้ (K) และทักษะ (P) และ 4. การพัฒนาคุณภาพโรงเรียนและคุณภาพชีวิตนักเรียนอยู่ในระดับมากที่สุด

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

นราวิชญ์ ศรีเปารยะ. (2561). “การพัฒนาระบบการสอนโดยใช้โครงงานเป็นฐานเพื่อส่งเสริมสมรรถนะการใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศการศึกษา สำหรับนักศึกษาวิชาชีพครู”. (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยบูรพา.

พระปลัดกันทวี ฐานุตฺตโร. (2561). ศึกษาการพัฒนาคุณภาพชีวิตของสามเณรในโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษาในจังหวัดพะเยา. วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง, 7(1), 51–63.

พระมหาบัณฑิต ปณฺฑิตเมธี. (2562). “การบริหารสำนักเรียนพระปริยัติธรรมแผนกบาลี กรุงเทพมหานคร”. (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระรังสรรค์ ติกฺขปญฺโญ (พิมพา). (2563). การพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักอนุปุพพิกถา, (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มหาจุฬาลงกรณาราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณาราชวิทยลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สุทธิพร บุญส่ง. (2552). คุณธรรมจริยธรรมกับการพัฒนาคุณภาพชีวิต. (พิมพ์ครั้งที่ 3), กรุงเทพมหานคร: ทริปเพิ่ลเอ็ดดูเคชั่น.

Grasha, A., and Reichman. (1975). Leaming Style Diagnostics, the Grasha and Reichman Student Learning Style Scale. Ohio: Faculty Resource. University of Cincinnati.

Rivard, L. P. and Straw, S. B., (2000), The effect of talk and writing on learning science: An exploratory study, Science Education.

Salandanan, L. V. (1976). Relationship Between Conceptual Style and Mathematical Creativity. Dissertation Abstracts International, 36(12), 799–807.