ระบบการเรียนตามหลักไตรสิกขาเพื่อเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดสิงห์บุรี

Main Article Content

พระครูวินัยธรสุเมธี สิริปญฺโญ (โสจันทร์)
สุวัฒสัน รักขันโท
สายรุ้ง บุบผาพันธ์

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ความรู้เกี่ยวกับเพื่อศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการในการจัดการเรียนการสอนตามหลักไตรสิกขา 2) พัฒนาระบบการเรียนการสอนตามหลักไตรสิกขาที่เหมาะสมและตอบสนองต่อการเสริมสร้างวินัยในตนเอง 3) ทดลองใช้ระบบการเรียนตามหลักไตรสิกขาที่พัฒนาขึ้นในการเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ และ 4) ประเมินประสิทธิผลของระบบการเรียนตามหลักไตรสิกขาที่พัฒนาขึ้นในการเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ การวิจัยในครั้งนี้ผู้วิจัยใช้ระเบียบวิจัยแบบการวิจัยและพัฒนา กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนโรงเรียนพระปริยัติธรรมพิพิธสุตคุณานุสรณ์ สำนักเขตการศึกษาพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 3 วัดพระนอน อำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี จำนวน 33 รูป ได้มาจาก การคัดเลือกนักเรียนที่มีประวัติถูกบันทึกพฤติกรรมเกิน 3 ครั้งในภาคเรียน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง แบบสนทนากลุ่ม และแบบประเมินระบบ การวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ เทคนิคการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ ประกอบด้วย เทคนิค Triangulation และ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1. สภาพปัญหาและความต้องการในการจัดการเรียนการสอนตามหลักไตรสิกขาของสามเณรต้นแบบโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดสิงห์บุรี ประกอบด้วย ครูขาดการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง สื่อและเทคโนโลยีล้าสมัย กิจกรรมฝึกสมาธิยังไม่หลากหลาย 2. การพัฒนาระบบการเรียนการสอนตามหลักไตรสิกขาเพื่อเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ ประกอบด้วย (1) โครงสร้างระบบการเรียนรู้ (2) หลักไตรสิกขา (3) แบบจำลองระบบ 3 ขั้นตอน (4) กิจกรรมเสริมสร้างวินัย และ (5) ผลการประเมิน เหมาะสมระดับมาก เป็นไปได้ระดับมากที่สุด 3.การทดลองใช้ระบบการเรียนตามหลักไตรสิกขาที่พัฒนาขึ้นในการเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ ประกอบด้วย ศีล คือ กิจกรรมตื่นก่อนไก่ สมาธิ คือ กิจกรรมทรหดเหมือนทหาร ปัญญา คือ กิจกรรมกล่าวขานความพอเพียง และ 4. การประเมินข้อมูลเกี่ยวกับระบบการเรียนตามหลักไตรสิกขาที่พัฒนาขึ้นในการเสริมสร้างวินัยในตนเองของสามเณรต้นแบบ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุดมีค่าเฉลี่ย 4.61

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

คณะทำงานและคณะอนุกรรมการ. (2557). คู่มือปฏิบัติงานเกี่ยวกับกฎหมาย กฎ ระเบียบ ประกาศ และคำสั่งที่เกี่ยวกับพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.

ทิศนา แขมมณี, (2547). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

นวลศิริ เปาโรหิตย์. (2540). “แบบสำรวจ VIESA”. แนะแนว, 31(168), 43–48.

ราตรี ช่างปัด. (2566). เจตคติที่มีต่อวินัยในตนเองด้านวินัยในห้องเรียน ความขยันอดทนทางการเรียนและแรงจูงใจใฝ่สัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษา ปีที่ 2/9 โรงเรียนเทิงวิทยาคม อำเภอเทิง จังหวัดเชียงราย. สืบค้นข้อมูลเมื่อ 17 มิถุนายน 2566 จากhttps://www.thoengwit.ac.th/projectkru/projdoc/1ab9a2d615b7586273 b489694563615d.pdf

พระครูกิตติวิสุทธิวัฒน์ (สมปอง สมฺปุญฺโณ). (2564). การพัฒนาการจัดการเรียนการสอนพระปริยัติธรรม แผนกธรรมของคณะสงฆ์จังหวัดสมุทรปราการ. (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูศรีวิรุฬหกิจ ฐานวโร (ใจกำเนิด). (2563). โปรแกรมพุทธจิตวิทยาพัฒนาความเข้มแข็งทางจิตใจของสามเณร นักเรียน นักธรรม บาลี โรงเรียนพระปริยัติธรรม ในเขตบางพลัด กรุงเทพมหานคร. (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาทองล้อม สุเมโธ (อินทะสร้อย). (2558). การประยุกต์ใช้หลักไตรสิกขาในการพัฒนาสามเณรนักเรียน ต้นแบบของโรงเรียนพุทธโกศัยวิทยา จังหวัดแพร่. (พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาอนุพันธ์ อานนทฺเมธี (พรมชาลี). (2566). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้สังคมศึกษาโดยประยุกต์แนวคิดชุมชน เป็นฐาน ในโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา จังหวัดขอนแก่น. (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระศรายุทธ วชิรปญฺโญ (ทวิชัย). (2564). กลยุทธ์การบริหารงานวิชาการตามหลักไตรสิกขาในโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 5. (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

อภิสร มีผล. (2563). แนวทางการส่งเสริมพฤติกรรมเชิงจริยธรรมของสามเณรโรงเรียนวัดโพธิทัตราชวิทยาลัย อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 5(1), 42–52.