บทบาทของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มุ่งศึกษาบทบาทของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (SROI) โดยมีขอบเขตการศึกษาครอบคลุมถึงแนวคิดการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (SROI) หลักการและวิธีการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (SROI) การได้มาของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน และบทบาทของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในงานวิจัยการประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน ซึ่งพบว่า ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียมีบทบาทสำคัญในหลายขั้นตอนของการประเมิน ไม่ว่าจะเป็นการระบุผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจากโครงการ การให้ข้อมูลเชิงลึกที่สะท้อนผลกระทบจริง ผลกระทบแฝง ตลอดจนการตรวจสอบและให้ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับผลลัพธ์ที่ได้ โดยการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียช่วยให้การประเมิน SROI มีความครอบคลุม โปร่งใส และน่าเชื่อถือมากขึ้น ทำให้ผลลัพธ์สามารถสะท้อนถึงความต้องการและผลกระทบที่แท้จริงต่อกลุ่มเป้าหมาย นอกจากนี้ บทบาทของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียยังช่วยในการสร้างแผนที่ผลลัพธ์ การประเมินมูลค่าของผลลัพธ์ที่ได้ และการคำนวณผลตอบแทนทางสังคม ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญในการปรับปรุงและพัฒนาโครงการให้สอดคล้องกับความต้องการของชุมชน การมีส่วนร่วมในทุกขั้นตอนยังช่วยเพิ่มความยั่งยืนของโครงการ โดยทำให้เกิดความร่วมมือระยะยาวระหว่างกลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและโครงการ
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงพิมพ์กับวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นข้อคิดเห็น และความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
2. บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิจยวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่ง ส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อการกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิจยวิชาการก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กุลภัทรา เหล็กเพ็ชร, จันทร์พิมพ์ หินเทาว์, วรรธนะ พิธพรชัยกุล. (2567). การประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุนของกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพช่องปากเด็กอายุ 0-3 ปี ในอำาเภอโคกเจริญ จังหวัดลพบุรี. ว.ทันต.มศว, 17(1), 135-150.
คณิสา ศิริพงษ์. (2566). ผลตอบแทนทางสังคม (Social Return on Investment: SROI) จากการลงทุนโครงการของภาครัฐ กรณีศึกษาโครงการฟื้นฟูเมืองชุมชนดินแดง. (วิทยานิพนธ์เศรษฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเศรษฐศาสตร์). คณะเศรษฐศาสตร์ : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
โชติกา ภาษีผล. (2560). การประเมินผลตอบแทนทางสังคม. วารสารครุศาสตร์, 45(1), 342-352.
ฑิตยา สิทธิโสภาสกุล. (2561). การวัดและประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุนในการผลิตครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการวัดและประเมินผลการศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการวัดและประเมินผลการศึกษา). คณะครุศาสตร์ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ถนอมศักดิ์ ศรีจันทรา และธรรมนูญ สะเทือนไพร. (2562). การประเมินผลลัพธ์และผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุนสำหรับงานบริการวิชาการแก่ชุมชน กรณีศึกษาโครงการสร้างองค์ความรู้เพื่อส่งเสริมวิชาชีพแก่ชุมชน : การนวดเพื่อสุขภาพจังหวัดนครนายกและจังหวัดสระแก้ว. วารสารการจัดการสมัยใหม่, 17(2), 118-125.
นุชนาฏ หวนนากลาง และคณะ. (2564). การประเมินผลตอบแทนทางสังคม (SROI) ของการดำเนินงาน ภายใต้คณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.): กรณีศึกษา พชอ.4 แห่ง. (รายงานการวิจัย). สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.) : วิทยาลัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข และสถาบันวิจัยสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พัชรินทร์ สุภาพันธ์, อุดมลักขณ์ ธรรมปัญญา, พัชรี อินธนู และ พีรพงษ์ ปราบริปู. (2565). การประเมินผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคมจากงานวิจัยด้านข้าวของมหาวิทยาลัยแม่โจ้. (รายงานการวิจัย). สำนักวิจัยและส่งเสริมวิชาการการเกษตร มหาวิทยาลัยแม่โจ้ : คณะเศรษฐศาสตร์.
รัชตะ ตั้งศิริพัฒน์ และวิโรจน์ ตั้งเจริญเสถียร. (2546). การวิเคราะห์ผู้มีส่วนได้เสีย. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 12(6), 865-875.
วรวรรณ ชาญด้วยวิทย์ และคณะ. (2555). การวิเคราะห์ผลตอบแทนทางสังคม: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (รายงานการวิจัย). สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ และมูลนิธิร็อกเกอะเฟลเลอร์ : สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย.
วารัชต์ มัธยมบุรุษ. (2567). เอกสารประกอบการการอบรมเชิงปฏิบัติการวิถีการสร้างผลกระทบ (Impact Pathway) และการวัดผลตอบแทนจากการลงทุน ของเครือข่ายบริหารการวิจัยภาคเหนือตอนล่าง มหาวิทยาลัยนเรศวร. (อัดสำเนา)
วิทวัส เหมทานนท์ และคณะ. (2567). เอกสารประกอบการโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการประเมินผลการตอบแทนเศรษฐกิจและสังคมจาการลงทุน (SROI) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (อัดสำเนา)
สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย. (2563). โครงการ “การประเมินผลตอบแทนทางสังคมของโครงการฟื้นฟูภูมิทัศน์ป่าและการส่งเสริมการผลิตอาหารอย่างยั่งยืน”. (รายงานการวิจัย). สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) : สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย.
สมพร อิศวิลานนท์ และสุวรรณา ประณีตวตกุล. (2547). การประเมินผลกระทบจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์. กรุงเทพฯ : ศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์ประยุกต์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2557). การวิเคราะห์ผลตอบแทนทางสังคม (SROI) : กรณีศึกษาการดำเนินงานของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.). (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ : คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และมูลนิธิสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาแห่งประเทศไทย.
สุชาติ เอกไพฑูรย์. (2554). การศึกษาการประเมินผลด้วยเครื่องมือวัดผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (Social Return on Investment : SROI) ต่อการประกอบการทางสังคม : กรณีศึกษาธนาคารปูจังหวัดชุมพร. วารสารบริหารธุรกิจ, 34(131), 61-79.
อดิศร์ อิศรางกูร ณ อยุธยา และคณะ. (2567). การศึกษาประมวลองค์ความรู้ด้านอัตราผลตอบแทนทางเศรษฐกิจและสังคมจากการลงทุนด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (รายงานการวิจัย). สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) : สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย.
The Roberts Enterprise Development Fund. (1999). Social purpose enterprises and venture philanthropy in the new millennium. California : Roberts Enterprise Development Fund.
The SROI Network. (2012). A guide to Social Return on Investment. Retrieved from https://www.socialvaluelab.org.uk/wp-content/uploads/2016/09/SROI-a-guide-to-social-return-on-investment.pdf