Designing the Buddhist Institution as a Social Institution Through Buddhist Integration
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This research had three objectives: (1) to analyze the components of religious institutions according to theories in the sociology of religion, (2) to analyze the components of the Buddhist institution as presented in Buddhist scriptures, and (3) to synthesize and design the Buddhist institution as a social institution through Buddhist integration. This documentary research examined the sociology of religion of Émile Durkheim, Max Weber, and Peter L. Berger alongside the Tipiṭaka, its commentaries (Aṭṭhakathā) and sub-commentaries (Ṭīkā), and the views of Buddhist scholars. The analysis was guided by a three-dimensional framework comprising structural, ethical, and ritual dimensions. The research was conducted in three stages: (1) studying theories in the sociology of religion to synthesize components across the three dimensions, (2) studying Buddhist scriptures within the same three-dimensional framework, and (3) synthesizing both sets of components through Buddhist integration. The findings were presented through content analysis. The results revealed that the two bodies of knowledge do not conflict but rather complement each other systematically. The structural dimension indicated that institutional sustainability depends on systems and rules that are not tied to particular individuals. This is consistent with Weber’s concept of the routinization of charisma and with the Buddha’s entrusting of the Dhamma-Vinaya to serve as the Teacher in his stead. The ethical dimension indicated that the threefold training (tisikkhā) serves as a mechanism linking individual ethics with organizational ethics, consistent with Weber’s notion of religious ethics as a driving force of social structure. The ritual dimension indicated that Buddhist rituals function to consolidate collective consciousness, consistent with Durkheim’s concept of collective effervescence. This research generated new knowledge in the form of the “Five-Pillar Model of the Buddhist Institution Through Buddhist Integration,” comprising (1) the Dhamma-Vinaya as the Teacher and structural framework, (2) a system of checks and balances and personnel administration, (3) integrative ethics, (4) ritual as a spiritual, social, and communicative instrument, and (5) the temple, community, and state in the digital world. The model can serve as a policy norm for Sangha governing bodies in preserving the essence of the Dhamma while fostering transparency in contemporary Thai society.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงพิมพ์กับวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นข้อคิดเห็น และความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
2. บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิจยวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่ง ส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อการกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิจยวิชาการก่อนเท่านั้น
References
พนม พงษ์ไพบูลย์. (2538). จารึกไว้ในพระศาสนา จารึกไว้ในการศึกษา. โรงพิมพ์กรมการศาสนา.
พระครูปลัดอัมพร อาภาธโร, มะลิ ทิพพ์ประจง, พระใบฎีกาสุชิณณะ อณินฺชิโต, นพวรรณ์ ไชยชนะ และ บุญยืน งามเปรี่ยม. (2568). บทบาทของพระสงฆ์และความศรัทธาในยุคดิจิทัล การวิเคราะห์เชิงสังคมวิทยาและพุทธศาสนศึกษา. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 3(5), 806–818. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JISDIADP/article/view/4360
พระคำพล แก้วพิลา และ กิตติพงศ์ สุวรรณวงศ์. (2568). การวิเคราะห์ปัญหาและแนวทางฟื้นฟูวงการพระพุทธศาสนาไทยตามหลักพุทธธรรมร่วมสมัย. วารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่, 3(6), 1162–1172. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/MADPIADP/article/view/5366
พระไพศาล วิสาโล. (2546). พุทธศาสนาไทยในอนาคต: แนวโน้มและทางออกจากวิกฤต. มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2556). อรรถกถาชาดก ทุติโย ภาโค (เล่ม 2). โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มะลิ ทิพพ์ประจง. (2568). มุมมองสังคมไทยกับข่าวกระทำผิดของพระสงฆ์: การวิเคราะห์เชิงวิชาการและแนวทางสู่ความยั่งยืนของสถาบันสงฆ์ไทย. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 26(2), 11–21. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jsrc/article/view/287437
มะลิ ทิพพ์ประจง และพระใบฎีกาสมคิด นาถสีโล. (2568). ภัยยุคใหม่ของพระสงฆ์กับความท้าทายและแนวทางการปฏิบัติในยุคดิจิทัล. วารสารมณีเชษฐาราม วัดจอมมณี, 8(2), 862–877. https://so07.tci-thaijo.org/index.php/JMCR/article/download/6792
สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก. (2552). หลักพระพุทธศาสนา. สำนักราชเลขาธิการ.
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2568). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย (พิมพ์ครั้งที่ 59). โรงพิมพ์ผลิธัมม์.
เสฐียรโกเศศ. (2521). ชีวิตชาวไทยสมัยก่อนและการศึกษาเรื่องประเพณีไทย. เจริญรัตน์การพิมพ์.
Berger, P. L. (1967). The sacred canopy: Elements of a sociological theory of religion. Doubleday.
Berger, P. L. (Ed.). (1999). The desecularization of the world: Resurgent religion and world politics. Ethics and Public Policy Center; William B. Eerdmans.
Berger, P. L., & Luckmann, T. (1966). The social construction of reality: A treatise in the sociology of knowledge. Doubleday.
Durkheim, E. (1995). The elementary forms of religious life (K. E. Fields, Trans.). Free Press.
Google. (2026). NotebookLM [Large language model]. https://notebooklm.google.com/
Keyes, C. F. (1987). Thailand: Buddhist kingdom as modern nation-state. Westview Press.
Kitiarsa, P. (Ed.). (2008). Religious commodifications in Asia: Marketing gods. Routledge.
Mol, H. (1976). Identity and the sacred: A sketch for a new social-scientific theory of religion. Basil Blackwell.
Pickering, W. S. F. (1984). Durkheim’s sociology of religion: Themes and theories. Routledge & Kegan Paul.
Scott, J. (1990). A matter of record: Documentary sources in social research. Polity Press.
Weber, M. (1978). Economy and society: An outline of interpretive sociology (G. Roth & C. Wittich, Eds.; E. Fischoff et al., Trans.). University of California Press.
Weber, M. (2001). The Protestant ethic and the spirit of capitalism (T. Parsons, Trans.). Routledge.
Weber, M. (2019). Economy and society: A new translation (K. Tribe, Ed. & Trans.). Harvard University Press.