การปฏิรูปกองทัพไทย: มุมมองการลิดรอนสิทธิมนุษยชนตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญกรณีการเกณฑ์ทหาร
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความหมายของพลเมืองและสิทธิมนุษยชนของปวงชนชาวไทย ตามบทบัญญัติในกฎหมายรัฐธรรมนูญกรณีการเกณฑ์ทหาร แนวทางการสร้างระบบทหารอาชีพกับการปฏิรูปกองทัพในประเทศไทย แนวทางการสร้างระบบทหารอาชีพในประเทศสหรัฐอเมริกา การปฏิรูปกองทัพไทยในมุมมองของสถาบันทหาร รวมถึงการลิดรอนสิทธิมนุษยชนภายใต้ระบบการเกณฑ์ทหารของรัฐไทย เพื่อนำข้อมูลที่ได้จากการศึกษามาวิเคราะห์และสรุปเป็นข้อเสนอแนะในเชิงวิชาการต่อไป
ผลการศึกษา พบว่า รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 หมวด 4 หน้าที่ของปวงชนชาวไทย มาตรา 50 อนุมาตรา 5 ได้ระบุให้บุคคลมีหน้าที่ ต้องรับราชการทหารตามที่กฎหมายบัญญัติ ถือเป็นการลิดรอนสิทธิมนุษยชนที่ขัดกับหลักสิทธิมนุษยชนสากล ทั้งนี้ สนามรบในยุคปัจจุบันถูกแปรเปลี่ยนสภาพเป็นสนามการค้าที่สู้รบกันทางระบบเศรษฐกิจ จึงถือเป็นเหตุผลสำคัญที่ระบบการเกณฑ์ทหารสมควรถูกยกเลิกไปโดยปริยาย เนื่องจากเป็นการบังคับบุคคลโดยไม่สมัครใจและสิ้นเปลื้องงบประมาณแผ่นดินในเชิงเศรษฐศาสตร์
สำหรับข้อเสนอแนะเชิงวิชาการ พบว่า ควรมีแนวทางการปฏิรูปกองทัพไทยเพื่อลดปัญหาการลิดรอนสิทธิมนุษยชนตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ โดยผู้เขียนและคณะได้สรุปเป็นข้อเสนอแนะออกมา 4 ประการ ดังนี้
ประการแรก การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยให้เอื้อต่อการปฏิรูปกองทัพ โดยควรแก้ไขมาตรา 50 อนุมาตรา 5 ให้เอื้อต่อการปฏิรูปกองทัพอย่างสมบูรณ์
ประการที่สอง การใช้แนวทางสมัครใจผ่านระบบทหารอาชีพหรือทหารอาสา เพื่อให้ได้ผู้ที่สมัครใจและมีอุดมการณ์ต่อการรับใช้ชาติเต็มเปี่ยมเข้ามาทำหน้าที่โดยไม่เข้าไปยุ่งเกี่ยวกับการเมืองและควรให้ความเคารพรัฐบาลพลเรือนที่มีมาจากการเลือกตั้งของประชาชน
ประการที่สาม การประกอบอาชีพตามความถนัดของบุคคลทดแทนการเกณฑ์ทหาร การรับใช้ชาติไม่ควรจำกัดเพียงการเข้ารับการเกณฑ์ทหารเพียงอย่างเดียว ควรมีการกำหนดการประกอบอาชีพอย่างอื่นตามความถนัด เพื่อให้เหมาะสมกับความเชี่ยวชาญและชำนาญของแต่ละบุคคล
ประการที่สี่ การปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ของทหารผ่านสถาบันการศึกษา กองทัพไทยต้องเปลี่ยนมุมมองต่อการรับใช้ชาติของประชาชนผ่านสถาบันการศึกษาทั้งในระดับชั้นประทวนและสัญญาบัตร เพื่อให้เกิดความเข้าใจอย่างถ่องแท้ต่อบทบาทหน้าที่ของตนในการเป็นรั้วของชาติและปกป้องประชาชน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มการศึกษาเพื่อความเป็นไท. (2562). ระบบเกณฑ์ทหารยังจำเป็นอยู่อีกหรือ?. สืบค้นวันที่ 15 มกราคม 2563, จาก https://elsiam.org/is-conscription-for-military-necessary/
กวี รักษ์ชน. (2541). บริหารรัฐกิจใหม่. กรุงเทพฯ: โอ.เอส.พรินติ้ง เฮ้าส์.
จรัญ โฆษณานันท์. (2545). สิทธิมนุษยชนไร้พรมแดน. กรุงเทพฯ: พิมพ์ลักษณ์.
จุไรรัตน์ จุลจักรวัฒน์. (2547). นโยบายสาธารณะ. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชลธิรา สัตยาวัฒนา. (2546). สิทธิชุมชนท้องถิ่น กรณีเขื่อนปากมูล. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์นิติธรรม.
ทวีศักดิ์ เกิดโภคา. (2561). อาจารย์โรงเรียนนายร้อยเสนอปรับหลักสูตรเน้นการสอนทหารใหม่ให้คิดเป็น วางรากฐานประชาธิปไตย. สืบค้นวันที่ 15 มกราคม 2563, จาก https://prachatai.com/journal/2018/09/78674
นภาพร อติวานิชยพงศ์. (2555). แนวคิดสิทธิมนุษยชนและความเป็นชายขอบ. เอกสารประกอบคำบรรยายวิชา ทฤษฎีสังคมศาสตร์ว่าด้วยการพัฒนา 1. กรุงเทพฯ: สำนักบัณฑิตอาสาสมัคร มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
พุทธชาติ ทองเอม. (ม.ป.ป.). หน้าที่ของชนชาวไทย. สืบค้นวันที่ 10 มกราคม 2563, จาก https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=หน้าที่ของชนชาวไทย
พลอย ธรรมาภิรานนท์. (2560). พลเรือนควบคุมทหาร : หนทางสู่ประชาธิปไตยที่มีเสถียรภาพ. สืบค้นเมื่อ 15 มกราคม 2563, จาก https://www.the101.world/civilian-control-of-the-military/
มติชนออนไลน์. (2562). กห.ตั้งโต๊ะแถลง ความจำเป็นต้องมีเกณฑ์ทหาร วอนพรรคการเมือง อย่ายกเป็นนโยบาย. สืบค้นวันที่ 15 มกราคม 2563, จาก https://www.matichon.co.th/politics/news_1382520
ยุทธศาสตร์ หน่อแก้ว. (2563). รัฐธรรมนูญฉบับประชาชนกับการผลักดันแนวทางประชานิยมภายใต้การสนับสนุนรัฐบาลของชนชั้นรากหญ้าในสังคมไทย, วารสารนิติ รัฐกิจ และสังคมศาสตร์ สำนักวิชานิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย, 4(1), 62.
ยุทธศาสตร์ หน่อแก้ว และคณะ. (2561). การจัดการความเสี่ยงเชิงกลยุทธ์ภายใต้การบริหารของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) พ.ศ. 2557-2561. วารสาร มจร พุทธปัญญานิทรรศน์, 3(1), 85-86.
รัฐสภา. (2560). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560. กรุงเทพฯ: รัฐสภา.
วิชัย สังข์ประไพ. (ม.ป.ป.). หลักสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย. เอกสารวิชาการส่วนบุคคล, วิทยาลัยรัฐธรรมนูญ สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ.
ศิวัช ศรีโภคางกุล. (2560). กระบวนการสร้างประชาธิปไตยผ่านการปฏิรูปกองทัพและการสร้างความปรองดองใน ประเทศอินโดนีเซีย, วารสารการบริหารปกครอง, 6(1), 61-84.
ศิวัช ศรีโภคางกุล และเทอดศักดิ์ ไป่จันทึก. (2560). การเกณฑ์ทหารกับการทรมาน และการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อทหารเกณฑ์ในประเทศไทย: บทวิเคราะห์จากมุมมองหนังสือรัฐศาสตร์ไม่ฆ่า, วารสารนิติสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 10(2), 50.
สรศักดิ์ งามขจรกุลกิจ และชัญญาพัทธ์ วิพัฒนานันทกุล. (2559). ระบบการเรียนการสอนของโรงเรียนนายร้อยสหรัฐอเมริกากับปรัชญาและ “หัวใจ” ของการผลิตทหารอาชีพ, วารสารวิชkการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า, 3(1), 180.
สุรชาติ บำรุงสุข. (2561). จะปฏิรูปทหาร ต้องสร้างทหารอาชีพ จะสร้างทหารอาชีพ ต้องปฏิรูปทหาร. สืบค้นวันที่ 10 มกราคม 2563, จาก https://www.matichonweekly.com/column/article_118912
สุรชาติ บำรุงสุข. (2561). ตุลารำลึก : สิ้นสงคราม สิ้นอุดมการณ์. กรุงเทพฯ: มติชนสุดสัปดาห์.
เสน่ห์ จามริก. (2546). สิทธิมนุษยชนไทยในสถานการณ์สากล. กรุงเทพฯ: สำนักวิจัยและพัฒนาสถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา.
Amnesty International Thailand. (2561). สิทธิมนุษยชนคืออะไร?. สืบค้นวันที่ 10 มกราคม 2563, จาก https://www.amnesty.or.th/latest/blog/62/
BBC NEWS THAI. (2562). อภิรัชต์ คงสมพงษ์ : ชี้นักธุรกิจการเมือง นักวิชาการฝักใฝ่คอมฯ “คุกคามความมั่นคง”. สืบค้นวันที่ 15 มกราคม 2563, จาก https://www.bbc.com/thai/thailand-50009884
Glenn D. Paige. (2002). Nonkilling Global Political Science. Retrieved January 26, 2019 from https://nonkilling.org/pdf/nkgps.pdf
Huntington, S.P. (1957). The Soldier and the State: The Theory and Politics of Civil-Military Relations. London: Harvard University Press.
Levi, M. (1996). The Institution of Conscription. Social Science History, 20 (1), 134.
