การเสริมสร้างศักยภาพชุมชนในการจัดการทรัพยากรน้ำ ในพื้นที่ลุ่มน้ำกกจังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่องการเสริมสร้างศักยภาพชุมชนในการจัดการทรัพยากรน้ำในพื้นที่ลุ่มน้ำกก จังหวัดเชียงราย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับการมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการน้ำและหาแนวทางเสริมสร้างศักยภาพชุมชนในบริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำกกตอนล่างในการจัดการทรัพยากรน้ำอย่างยั่งยืน เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกกับกลุ่มผู้นำชุมชนและคณะกรรมการจัดการน้ำในพื้นที่ชุมชนบ้านสันธาตุ ตำบลโยนก อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงรายจำนวน 30 คน เพื่อนำมาวิเคราะห์เนื้อหาในลักษณะข้อมูลเชิงพรรณา และประเมินศักยภาพด้วยวิธี SWOT Analysis ผลการวิจัยพบว่า ระดับการมีส่วนร่วมในกิจกรรมต่าง ๆ ตั้งแต่ในขั้นการค้นหาปัญหา การวางแผนดำเนินการ ปฏิบัติงานรวมทั้งการติดตามและประเมินผล มีค่าคะแนนเท่ากับ  3.50 หมายถึงระดับการมีส่วนร่วมในระดับปานกลาง และจากการจัดเวทีระดมความคิดด้วยวิธี SWOT Analysis พบว่าจุดแข็งของคณะกรรมการจัดการน้ำคือ การมีการบริหารจัดการการใช้น้ำภายในกลุ่ม ตั้งกฎระเบียบที่เข้มแข็ง สมาชิกต้องปฏิบัติตามกฎข้อกำหนดไว้อย่างเคร่งครัด แต่ยังมีจุดอ่อนและอุปสรรคในการบริหารจัดการน้ำ ในส่วนงบประมาณที่ไม่พอเพียง รวมทั้งขาดการประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และสมาชิกในชุมชนบางส่วนยังไม่ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการบริหารจัดการน้ำในทุกระดับ โดยแนวทางในการจะช่วยเสริมสร้างศักยภาพในการบริการจัดการน้ำในพื้นที่ พบว่า ในพื้นที่ยังคงขาดการมีส่วนร่วมในทุกภาคส่วนโดยเฉพาะการประสานงานกับหน่วยงานราชการเพื่อลดความขัดแย้ง สร้างความเข้าใจร่วมกัน เกิดความตระหนัก การรู้สึกถึงการเป็นเจ้าของในทรัพยากรน้ำของชุมชน เพื่อให้เกิดเป็นรูปแบบการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืนต่อไป