การจัดการเรียนรู้แบบเปิด (Open Approach) ร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาของโพลย่า (Polya) ที่มีผลต่อความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนมัธยมศึกษาปีที่ 4
คำสำคัญ:
การจัดการเรียนรู้แบบเปิด;, กระบวนการแก้ปัญหาของโพลย่า;, ความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์;, นักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลายบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนากิจกรรมการจัดการเรียนรู้แบบเปิด (Open Approach) ร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาของโพลย่า (Polya) สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ให้มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ร้อยละ 70 และ 2) เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้ การวิจัยเป็นการวิจัยเชิงทดลองเบื้องต้น (Pre-experimental Research) แบบ One Group Pretest-Posttest Design กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/2 จำนวน 45 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย 1) แผนการจัดการเรียนรู้ จำนวน 7 แผน รวม 23 ชั่วโมง 2) แบบทดสอบวัดความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ (ค่าความยาก 0.65-0.75 ค่าอำนาจจำแนก 0.30 และค่าความเชื่อมั่น 0.71) และ 3) แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน (ค่าความยาก 0.30-0.77 ค่าอำนาจจำแนก 0.27-0.97 และค่าความเชื่อมั่น 0.87) วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบ one-sample t-test และ dependent t-test
ผลการวิจัยพบว่า
1. กิจกรรมการจัดการเรียนรู้แบบเปิดร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาของโพลย่ามีประสิทธิภาพเท่ากับร้อยละ 78.70 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด
2. นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนเฉลี่ยร้อยละ 81.22 สูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 70 นอกจากนี้ ความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนหลังเรียน (ค่าเฉลี่ย 16.22 คะแนน หรือร้อยละ 81.11) สูงกว่าก่อนเรียน (ค่าเฉลี่ย 9.78 คะแนน หรือร้อยละ 48.89) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ผลการวิจัยชี้ให้เห็นว่า การจัดการเรียนรู้แบบเปิดร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาของโพลย่าสามารถพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์และยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของผู้เรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: คุรุสภา ลาดพร้าว
กุลิสรา จิตรชญาวณิช. (2562). การจัดการเรียนรู้แบบเปิด (Open Approach). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทิศนา แขมมณี. (2557). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
อาภรณ์ ใจเที่ยง. (2553). หลักการสอน. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: โอเดียนสโตร์.
Hiebert, J., Carpenter, T. P., Fennema, E., Fuson, K. C., Human, P., Murray, H., Olivier, A., & Wearne, D. (1996). Problem solving as a basis for reform in curriculum and instruction: The case of mathematics. Educational Researcher, 25(4), 12-21.
Piaget, J. (1970). Science of education and the psychology of the child. New York, NY: Orion Press.
Polya, G. (1945). How to solve it: A new aspect of mathematical method. Princeton, NJ: Princeton University Press.
Polya, G. (1957). How to solve it: A new aspect of mathematical method. (2nd ed.). Princeton, NJ: Princeton University Press.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.
