การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการอยู่ร่วมกันในสังคมพหุวัฒนธรรมของนักเรียนโรงเรียนวัดใหญ่บ้านบ่อ (บ้านบ่อราษฎรบำรุง) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร
คำสำคัญ:
รูปแบบการจัดการเรียนรู้;, การอยู่ร่วมกัน;, สังคมพหุวัฒนธรรมบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการอยู่ร่วมกันในสังคมพหุวัฒนธรรม 2) ออกแบบและพัฒนารูปแบบ 3) ประเมินความเหมาะสมของรูปแบบ 4) เปรียบเทียบผลการทดลองใช้รูปแบบก่อนและหลังการทดลอง และ 5) ศึกษาผลการใช้รูปแบบในด้านประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และคุณค่า การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ครูจำนวน 28 คน ในโรงเรียนวัดใหญ่บ้านบ่อ (บ้านบ่อราษฎรบำรุง) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบสอบถามสภาพปัญหา แบบประเมินรูปแบบ แผนปฏิบัติการทดลอง แบบประเมินก่อน–หลังการทดลอง และแบบประเมินด้านประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และคุณค่า โดยตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาด้วยค่า IOC วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าทีแบบไม่อิสระต่อกัน
ผลการวิจัยพบว่า
1. สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการอยู่ร่วมกันในสังคมพหุวัฒนธรรมโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก
2. รูปแบบที่พัฒนาขึ้นคือ SHARE Model ซึ่งประกอบด้วย 5 ขั้นตอน ได้แก่ การสำรวจความหลากหลายของผู้เรียน การปรับเจตคติให้เคารพในความแตกต่าง การเรียนรู้ผ่านการลงมือทำร่วมกัน การสะท้อนคิดเพื่อเติบโตทางวัฒนธรรม และการวัดและประเมินผลการเรียนรู้
3. ผลการประเมินรูปแบบมีค่าความตรงเชิงเนื้อหาเฉลี่ยเท่ากับ 1.00
4. ผลการทดลองใช้รูปแบบพบว่า หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01
5. ผลการใช้รูปแบบด้านประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และคุณค่าโดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด แสดงให้เห็นว่ารูปแบบมีความเหมาะสมและสามารถนำไปใช้ได้จริง
เอกสารอ้างอิง
ประหยัด พิมพา. (2561). การศึกษาไทยในปัจจุบัน. วารสารมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตร้อยเอ็ด, 7(1), 242-249.
ปริญดา พิมานแมน, ดนุลดา จามจุรี, วัยวุฑฒ์ อยู่ในศิล และ Helbardt, S. (2560). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ตามแนวพุวัฒนธรรมศึกษาสำหรับนักเรียนระดับประถมศึกษาในบริบทสังคมไทย. วารสารวิจัยและพัฒนาหลักสูตร, 7(2), 99-114.
ปาริชาติ บริเพ็ชร. (2563). การจัดการศึกษาตามแนวพหุวัฒนธรรมของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากระบี่ อำเภอเมืองกระบี่ จังหวัดกระบี่. (การศึกษาค้นคว้าอิสระศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ฟาตีหม๊ะ แววันจิต. (2561). บทบาทในการจัดการศึกษาเชิงพหุวัฒนธรรมของโรงเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นเพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุขในจังหวัดปัตตานี. (วิทยานิพนธ์รัฐประศาสตรมหาบัณฑิต). สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
ยศวดี ดำทรัพย์. (2560). การพัฒนารูปแบบภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษาในบริบทสังคมพหุวัฒนธรรม. วารสารครุศาสตร์, 47(1), 272-293.
รัตนะ บัวสนธ์. (2564). การวิจัยและพัฒนานวัตกรรมการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
โรงเรียนวัดใหญ่บ้านบ่อ (บ้านบ่อราษฎรบำรุง). (2568). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา (Self-Assessment Report: SAR) ประจำปีการศึกษา 2567. สมุทรสาคร: โรงเรียนวัดใหญ่บ้านบ่อ.
วรารัตน์ กล่อมเสียง, กาญจนา บุญส่ง และไพรัช มณีโชติ. (2566). แนวทางการจัดการศึกษาแบบพหุวัฒนธรรมของสถานศึกษาชายแดนไทย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาประจวบคีรีขันธ์ เขต 1. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 8(2), 1625-1638.
วิเนส จันทะวงษ์ศรี, จิติยาภรณ์ เชาวรากุล, ศุภศักดิ์ บุญญะสุต และพัชรินทร์ เบญจมพรชัย. (2566). แนวทางการพัฒนาการจัดการศึกษาตามแนวคิดของพหุวัฒนธรรมศึกษา. วารสารราชนครินทร์, 20(1), 98-110.
สุชาติ ศรีหานารถ, เสาวณีย์ สิกขาบัณฑิต และขวัญหญิง ศรีประเสริฐภาพ. (2565). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการศึกษาเชิงพหุวัฒนธรรมสำหรับโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรปราการ. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์, 9(1), 364-374.
Banks, J. A. (1994). Transforming the mainstream curriculum. Educational Leadership, 51(8), 4-8.
Banks, J. A. (2016). Multicultural education: Issues and perspectives. (9th ed.). Hoboken, NJ: Wiley.
Best, J. W. (1997). Research in education. Boston, MA: Allyn & Bacon.
Bloom, B. S. (1976). Human characteristics and school learning. New York, NY: McGraw-Hill.
Deming, W. E. (2000). Out of the crisis. Cambridge, MA: MIT Press.