แนวทางการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุ ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุตำบลจำป่าหวาย จังหวัดพะเยา
คำสำคัญ:
ทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิต;, ทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุ;, แนวทางการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุ และ 2) พัฒนาแนวทางการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุตำบลจำป่าหวาย จังหวัดพะเยา เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน มีผู้ทรงคุณวุฒิตรวจสอบเครื่องมือ จำนวน 3 คน ตรวจสอบความเหมาะสมและความเป็นไปได้ จำนวน 5 คน และสัมภาษณ์เพื่อพัฒนาแนวทาง จำนวน 5 คน กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุตำบลจำป่าหวาย จำนวน 66 คน ได้จากการกำหนดกลุ่มตัวอย่างตามตารางสำเร็จรูปของเครจซี่และมอร์แกน (Krejcie & Morgan) และทำการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วย ค่าความถี่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา และการจำแนกประเภทข้อมูล |
ผลการวิจัยพบว่า
1. การพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุ โดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง ( = 3.29, S.D. = 0.37) ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด คือ ทักษะการคิดแก้ปัญหา และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำที่สุด คือ ทักษะด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ
2. แนวทางการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้สูงอายุ ประกอบด้วย 9 แนวทาง และ 32 วิธีดำเนินการ ครอบคลุมทักษะการคิดแก้ปัญหา การใช้ชีวิตในสังคม ด้านสุขภาวะ การวางแผนและการจัดการการเงิน การรู้สารสนเทศและการรู้หนังสือ การสื่อสาร การใช้ชีวิตในบ้านและนอกบ้านอย่างปลอดภัย การทํางานเป็นทีมและการมีมนุษยสัมพันธ์ และด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ
เอกสารอ้างอิง
กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2569). สถิติผู้สูงอายุ. เข้าถึงได้จาก https://www.dop.go.th/en/know/1
กิตติ์ธเนศ สว่างวรนาถ และชมสุภัค ครุฑกะ. (2561). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมทักษะทางปัญญาของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 20(1), 207-215.
ไทยรัฐออนไลน์. (2566). 5 ทักษะจำเป็นกับการใช้ชีวิตของผู้สูงอายุในยุคดิจิทัล. เข้าถึงได้จาก https://www.thairath.co.th/lifestyle/lifestyle45plus/2696057
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 10 ฉบับปรับปรุงใหม่). กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
ภัทรพล รงลอง. (2567). ทักษะดิจิทัลกับสังคมผู้สูงอายุ: การเชื่อมต่อเพื่อคุณภาพชีวิตในยุคดิจิทัล. เข้าถึงได้จาก https://blog.think-digital.app/2024/12/16/digital-aging-society/
มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ. (2566). การเรียนรู้ตลอดชีวิต (Lifelong Learning). เข้าถึงได้จาก https://www.hcu.ac.th/article/(Lifelong%20Learning)
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยกลุ่มเป้าหมายพิเศษ. (2565). แนวทางการดำเนินงานและรูปแบบการจัดกิจกรรมพัฒนาทักษะชีวิตผู้สูงอายุใน 4 มิติ. กรุงเทพฯ: สำนักงาน กศน. สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2566). ทักษะและสมรรถนะที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ. เข้าถึงได้จาก http://www.onec.go.th
สิรินธร สินจินดาวงศ์ และผุสดี กลิ่นเกษร. (2563). การเรียนรู้ตลอดชีวิตสำหรับผู้สูงวัย. การประชุมวิชาการและเผยแพร่ผลงานวิจัยคัดสรร สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ระดับชาติ ครั้งที่ 4 หัวข้อ “การศึกษายุค Digital Disruption”, 1-2 กุมภาพันธ์ 2563 (หน้า 70-83). นครราชสีมา: โรงแรมชาโต เดอ เขาใหญ่. เข้าถึงได้จาก https://dspace.spu.ac.th/handle/123456789/6712
สุบิน ไชยยะ. (2562). การพัฒนาทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของนักศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์, 20(1), 168-180.
อรอำไพ บุรานนท์. (2554). แนวทางการส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามความต้องการของผู้สูงอายุศูนย์บริการผู้สูงอายุดินแดง สังกัดกรุงเทพมหานคร. (ปริญญานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.
