รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะในการจัดประสบการณ์เรียนรู้ ของครูปฐมวัยต้นแบบในยุคดิจิทัลเพื่อพัฒนาทักษะสมอง และการใช้ชีวิตให้สำเร็จได้ในยุคชีวิตวิถีถัดไปของเด็กปฐมวัย

Main Article Content

พจนีย์ เชื้อบัณฑิต
สุรสา จันทนา

บทคัดย่อ

      การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนารูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดประสบการณ์เรียนรู้ของ ครูปฐมวัยต้นแบบในยุคดิจิทัล และ 2) ส่งเสริมทักษะสมองและทักษะชีวิตของเด็กปฐมวัย พร้อมทั้งศึกษาประสิทธิภาพของรูปแบบดังกล่าวในบริบทสถานศึกษาสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดฉะเชิงเทรา โดยกลุ่มตัวอย่างทั้งสิ้น จำนวน 20 คน ได้แก่ครูปฐมวัยที่ปฏิบัติการสอนในสถานศึกษาและศูนย์พัฒนาเด็กเล็กที่สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา จำนวน 20 คน โดยการได้มาด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างด้วยวิธีการเลือกแบบเจาะจง (purposive sampling) เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบประเมิน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ข้อมูล ได้แก่ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า


ผลการวิจัยพบว่า:


  1. รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูปฐมวัยต้นแบบที่พัฒนามีความเหมาะสมอยู่ในระดับสูงขึ้น โดยประกอบด้วย 3 องค์ประกอบสำคัญ ได้แก่ (1) กระบวนการพัฒนา ดังนั้น 4 ขั้นตอน ได้แก่ การประเมินความต้องการจำเป็นในการวางแผน การดำเนินการ และการประเมินผล (2) วิธีการพัฒนากรณีศึกษาการแก้ปัญหาเป็นฐาน และการเรียนรู้จากการปฏิบัติในห้องเรียน และ (3) การพัฒนาสมรรถนะครู 4 ด้าน ได้แก่ ด้านความรู้ ทักษะ คุณลักษณะ และความเชี่ยวชาญทางวิชาชีพ

  2. การศึกษาประสิทธิภาพของรูปแบบพบว่า มีความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ในการนำไปใช้ในระดับดีมาก โดยมีค่าเฉลี่ยความเป็นไปได้เท่ากับ 4.53 และค่าเฉลี่ยความเป็นประโยชน์เท่ากับ 4.63

     ผลการวิจัยยืนยันว่ารูปแบบนี้สามารถยกระดับสมรรถนะวิชาชีพครูได้อย่างเป็นรูปธรรม ส่งเสริมให้ครูปฐมวัยสามารถปรับบทบาทสู่การเป็นผู้ออกแบบการจัดประสบการณ์เรียนรู้ที่สอดคล้องกับบริบทของสถานศึกษาในยุคดิจิทัล ซึ่งส่งผลเชิงบวกต่อคุณภาพการพัฒนาเด็กปฐมวัยในสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2562). แนวทางการจัดการศึกษาปฐมวัยขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: กองส่งเสริมและพัฒนาการจัดการศึกษาท้องถิ่น.

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2564). คู่มือการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: กองส่งเสริมและพัฒนาการจัดการศึกษาท้องถิ่น.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2562). นโยบายและจุดเน้นของกระทรวงศึกษาธิการ ปีงบประมาณ 2563. กรุงเทพฯ: สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2563). แนวทางการจัดการเรียนรู้ในสถานศึกษาปฐมวัย. กรุงเทพฯ: สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2564). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2565). นโยบายและจุดเน้นการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565. กรุงเทพฯ: สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.

ชัยวัฒน์ สุทธิรัตน์. (2558). การจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ดุษฎี อินทรประเสริฐ และคณะ. (2563). สมรรถนะครูต้นแบบในการส่งเสริมทักษะทางสมอง (Executive Functions) ของเด็กปฐมวัย. วารสารสำนักงาน ป.ป.ส., 36(3), 48-56.

ทิศนา แขมมณี. (2560). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 21). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.

ประสาท เนืองเฉลิม. (2562). การพัฒนาทักษะสมองและการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. ขอนแก่น: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2557). การพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษา: แนวคิด กระบวนการ และการประยุกต์ใช้. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2557). การพัฒนาหลักสูตรและการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รังสรรค์ มณีเลิศ. (2559). ครูผู้นำการเปลี่ยนแปลงทางการศึกษา. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วิจารณ์ พานิช. (2555). การเรียนรู้สู่การเปลี่ยนแปลง: PLC ในการทำงาน. กรุงเทพฯ: เอส.เค. นอลเลจ.

สมคิด เลิศไพฑูรย์. (2556). สมรรถนะครูและการพัฒนาวิชาชีพครู. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมคิด เลิศไพฑูรย์. (2556). สมรรถนะครู: แนวคิด การพัฒนา และการประเมินผล. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2560). หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2561). แนวทางการพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษาเพื่อรองรับการจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). แนวทางการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) สำหรับการศึกษาปฐมวัย. กรุงเทพฯ: สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา.

สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา. (2561). รายละเอียดองค์ประกอบมาตรฐานความรู้วิชาชีพครูฐานสมรรถนะ. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา.

สำนักงานปลัดกระทรวงมหาดไทย. (2563). นโยบายการจัดการศึกษาท้องถิ่นเพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน. กรุงเทพฯ: กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น.

สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2564). รายงานผลการประเมินคุณภาพการศึกษาปฐมวัย. กรุงเทพฯ: สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมิน คุณภาพการศึกษา.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2563). การพัฒนาครูไทยในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.

สุวิมล ว่องวาณิช. (2556). การประเมินความต้องการจำเป็นเพื่อการพัฒนา. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.

สุวิมล ว่องวาณิช. (2558). การประเมินผลการศึกษา: แนวคิด หลักการ และการประยุกต์ใช้ (พิมพ์ครั้งที่ 9). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Center on the Developing Child at Harvard University. (2011). Building the brain’s “air traffic control” system: How early experiences shape the development of executive function. Harvard University.

Darling-Hammond, L., Hyler, M. E., & Gardner, M. (2017). Effective teacher professional development. Palo Alto, CA: Learning Policy Institute.

Heckman, J. J. (2011). The economics of inequality: The value of early childhood education. American Educator.

Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2018). The future of education and skills: Education 2030. Paris: OECD Publishing.

UNICEF. (2021). Early childhood development: For every child, early moments matter. New York: UNICEF.