แนวทางการบริหารหลักสูตรปฐมวัยตามหลักสังคหวัตถุ 4 ในสถานศึกษาเครือข่ายการศึกษาสมุย 1 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 1
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย 2) ศึกษาแนวทางการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยตามหลักสังคหวัตถุ 4 และ 3) นำเสนอและประเมินแนวทางการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยตามหลักสังคหวัตถุ 4 เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอนระดับปฐมวัยในเครือข่ายการศึกษาสมุย 1 จำนวน 15 คน และผู้ทรงคุณวุฒิสำหรับการสนทนากลุ่ม จำนวน 8 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์และแบบประเมินแนวทาง เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์และการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การวิเคราะห์แบบอุปนัย (Inductive Analysis) และประเมินแนวทางในด้านความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์
ผลการวิจัยพบว่า:
- สภาพการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยยังประสบปัญหาด้านความรู้ความเข้าใจที่ชัดเจนในกระบวนการ ด้านงบประมาณ เวลา และบุคลากรที่จำกัด ทำให้การจัดทำ นำไปใช้ นิเทศติดตาม และพัฒนาหลักสูตรขาดความต่อเนื่องและไม่ครอบคลุม ครูมีภาระงานมาก ขณะเดียวกันความร่วมมือจากผู้ปกครองและชุมชนยังไม่เต็มที่ ส่งผลให้การจัดการเรียนรู้ ไม่สอดคล้องกับบริบทและพัฒนาการของผู้เรียนได้อย่างสมบูรณ์
- ผลการศึกษาแนวทางการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยตามหลักสังคหวัตถุ 4 พบว่า แนวทางมีลักษณะเป็นแนวทางเชิงปฏิบัติที่สามารถนำไปใช้ในการบริหารสถานศึกษาได้จริง โดยบูรณาการหลักสังคหวัตถุ 4 เข้ากับกระบวนการบริหารหลักสูตรเพื่อพัฒนาเด็กปฐมวัยอย่างเป็นระบบ ครอบคลุม 5 ด้าน ได้แก่ 1) การเตรียมความพร้อมของสถานศึกษา 2) การจัดทำหลักสูตรสถานศึกษา 3) การนำหลักสูตรไปใช้จัดกระบวนการเรียนรู้ 4) การนิเทศ กำกับ ติดตาม และประเมินผลการใช้หลักสูตร และ 5) การปรับปรุงและพัฒนาหลักสูตร โดยทุกขั้นตอนยึดหลัก ทาน ปิยวาจา อัตถจริยา และสมานัตตตา เป็นแนวปฏิบัติในการสร้างความร่วมมือ ความไว้วางใจ และการมีส่วนร่วม เพื่อให้การบริหารหลักสูตรสามารถนำไปปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรมและเป็นระบบในการดำเนินงาน
- การนำเสนอและประเมินแนวทาง พบว่า ผู้ทรงคุณวุฒิทุกคนมีความเห็นว่า มีความเหมาะสม เป็นไปได้ และประโยชน์ต่อการนำไปใช้ในการบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยในสถานศึกษา
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
ธิดา พิทักษ์สินสุข. (2562). วิกฤตปฐมวัยกระทบอนาคตชาติ. วารสารการจัดการทางการศึกษาปฐมวัย, 1(1), 77-89.
ธีรสิทธิ์ สร้อยสวัสดิ์ และสินธะวา คามดิษฐ์. (2568). การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้จังหวัดมหาสารคาม. วารสารสังคมศาสตร์เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 9(3), 352-366.
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การพัฒนาหลักสูตรและการวิจัยเกี่ยวกับหลักสูตร. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
ปิยวรรณ ประหยัดทรัพย์ และอัจฉรา นิยมาภา. (2567). แนวทางการบริหารหลักสูตรสถานศึกษาของสถานศึกษาขนาดเล็กในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 11(3), 300–315.
พัชรินทร์ สิทธิตัน และเกษทิพย์ ศิริชัยศิลป์. (2564). การพัฒนาหลักสูตรส่งเสริมทักษะการคิดเพื่อชีวิตที่สำเร็จโดยใช้การจัดประสบการณ์แบบโครงการสำหรับเด็กปฐมวัยของโรงเรียนขยายโอกาส สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำพูน เขต 2. วารสารมหาวิทยาลัย มหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตร้อยเอ็ด, 10(2), 827–840.
ภัทรวรรณ ประโลม. (2565). การบริหารสถานศึกษาตามหลักสังคหวัตถุ 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา กลุ่มคุณภาพการศึกษานาอ้อศรีเมืองชัย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 1. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เยาวพา เดชะคุปต์. (2558). การบริหารและการนิเทศการศึกษาปฐมวัย. กรุงเทพฯ: เจ้าพระยาระบบการพิมพ์.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2564). แผนพัฒนาเด็กปฐมวัย พ.ศ. 2564–2570. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2562). การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21. วารสารศึกษาศาสตร์, 30(2), 1-15.
Glickman, C. D., Gordon, S. P., & Ross-Gordon, J. M. (2018). Supervision and instructional leadership: A developmental approach (10th ed.). Boston: Pearson.
