บทบาทของชุมชนในการขับเคลื่อนโครงการวัด ประชา รัฐ สร้างสุข วัดชายนา อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับบทบาทของชุมชน 2) ศึกษาโครงการวัด ประชา รัฐ สร้างสุข และ 3) วิเคราะห์บทบาทของชุมชนในการขับเคลื่อนโครงการวัด ประชา รัฐ สร้างสุข วัดชายนา อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช การวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษาข้อมูลจากพระไตรปิฎก เอกสาร และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ร่วมกับการสัมภาษณ์เชิงลึก โดยใช้แบบสัมภาษณ์เป็นเครื่องมือ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญประกอบด้วยนักวิชาการทางพระพุทธศาสนา ผู้นำชุมชน เจ้าหน้าที่สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดนครศรีธรรมราช และผู้มีบทบาทสำคัญในโครงการ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า:
- จากการศึกษาเอกสาร แนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับบทบาทของชุมชนสะท้อนว่า ชุมชน
มีบทบาทในลักษณะกระบวนการมีส่วนร่วม ตั้งแต่การรับรู้ปัญหา ร่วมคิด วางแผน ตัดสินใจ ดำเนินงาน ติดตามประเมินผล และร่วมรับประโยชน์ โดยอาศัยความร่วมมือระหว่างวัด ชุมชน ภาครัฐ และภาคีเครือข่าย - โครงการวัด ประชา รัฐ สร้างสุข มุ่งพัฒนาวัดให้เป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ คุณธรรม และสุขภาวะของประชาชน โดยประยุกต์ใช้หลัก 5ส และหลักสัปปายะ 7 เพื่อพัฒนาวัดให้สะอาด ร่มรื่น ปลอดภัย และเอื้อต่อการเรียนรู้และการปฏิบัติธรรม
- จากการวิเคราะห์ข้อมูล พบว่า ชุมชนมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนโครงการ 4 ด้าน ได้แก่ 1) การมีส่วนร่วมในการวางแผน โดยชุมชนร่วมประชุม ปรึกษาหารือ วิเคราะห์ปัญหา และกำหนดแนวทางดำเนินงานร่วมกับวัด 2) การดำเนินกิจกรรมร่วมกับวัด โดยร่วมลงมือปฏิบัติ สนับสนุนแรงงาน ทรัพยากร และกิจกรรมต่าง ๆ 3) การส่งเสริมศีลธรรมและสิ่งแวดล้อม โดยร่วมรักษาความสะอาด พัฒนาสภาพแวดล้อม ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และจิตสาธารณะ และ 4) การสื่อสารและสร้างเครือข่าย โดยประสานความร่วมมือระหว่างวัด ชุมชน หน่วยงานภาครัฐ และภาคประชาชน ส่งผลให้เกิดความรู้สึกเป็นเจ้าของร่วม ความสามัคคี ความศรัทธา และความเข้มแข็งของชุมชน ตลอดจนทำให้โครงการสามารถดำเนินไปได้อย่างต่อเนื่องและเกิดประโยชน์ต่อชุมชนทั้งด้านกาย จิตใจ สังคม และสิ่งแวดล้อม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
จิตติมา เสนาไชย. (2558). บทบาทวัดในการส่งเสริมสุขภาพชุมชน: กรณีศึกษา วัดพระธาตุดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, 6(2), 90-104.
ณัฐพล พิงกระโทก และคณะ. (2568). การประยุกต์ใช้หลักสัปปายะ 7 กับการพัฒนาวัดสร้างสุขของวัดโพธิสมภรณ์ ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 3(1), 362-378
บุญมา แก้วอ่อน. (2566). บทบาทชุมชนกับการพัฒนาสุขภาวะในวัดท้องถิ่น. วารสารการพัฒนาชุมชน, 62(3), 45-58
พระครูสังฆรักษ์สำราญ คำศรี และพระมหาวิโรจน์ ธาระพุฒ. (2567). แนวทางการพัฒนาวัดประชารัฐสร้างสุขเพื่อยกระดับวัดเป็นศูนย์กลางชุมชน. วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย, 5(3), 72-86.
สมพร ไชยสาร. (2564). บทบาทวัดในการส่งเสริมสุขภาพชุมชน (The roles of Buddhist monastery in supporting community health). วารสารสหวิชาการวิจัยและนวัตกรรม ทางสังคมศาสตร์, 1(2), 1-10.
สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. (2562). รายงานประจำปี 2562 สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. กรุงเทพฯ: สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.
สุวิทย์ วงศ์บุญสิน. (2564). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการพัฒนาวัดต้นแบบสุขภาวะ. วารสารพุทธศาสตร์และการพัฒนา, 6(2), 59-74.
โครงการ วัด ประชา รัฐ สร้างสุข. (2563). ความเป็นมาของโครงการวัด ประชา รัฐ สร้างสุข. เรียกใช้เมื่อ 12 สิงหาคม 2568, จาก https://wat3579.com/blog/blog/detail/var/64s2c4w2v2.
