Guidelines for Development of Academic Leadership of School Administrators under the Office of Primary Educational Service Area Office 2
Main Article Content
Abstract
This research aimed to 1) study the current situations, desired situations, and needs assessment for the academic leadership of educational administrators, and 2) examine and evaluate the strategies for developing the academic leadership of educational administrators under the Khon Kaen Primary Educational Service Area Office 2. This is a mixed-method research divided into two phases. In Phase 1, the study examines current conditions, desired conditions, and needs assessment for academic leadership among educational administrators. The sample comprises 325 educational administrators and teachers, selected using stratified random sampling and simple random sampling. The research instruments include a 5-point Likert scale questionnaire. The statistics used for data analysis include percentages, means, standard deviations (S.D.), and the Modified Priority Needs Index (PNI modified). In Phase 2, the study examines and evaluates strategies for developing educational administrators' academic leadership. Data collection was conducted through semi-structured interviews and an assessment of the strategies' appropriateness and feasibility. Data analysis was performed using content analysis, mean calculations, and standard deviation calculations. The research findings reveal that: 1) the current state of academic leadership among educational administrators is generally at a high level; 2) the desired state of academic leadership among educational administrators is at the highest level; 3) the needs assessment for academic leadership among educational administrators show the highest need index; and 4) strategies for developing the academic leadership of educational administrators consist of six areas with 18 strategies: 1) curriculum and instruction management (3 strategies), 2) teacher and personnel development (3 strategies), 3) promoting an academic atmosphere (3 strategies), 4) supervising teaching and learning management (3 strategies), 5) school management (3 strategies), and 6) defining vision, goals, and missions (3 strategies). The appropriateness and feasibility of these strategies are at the highest level.
Keywords: Guidelines, Academic Leadership, Current Situations, Desired Situations, Needs Assessment
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
References
กนกพร อังคณาภิวัฒน์. (2562). การพัฒนาวิสัยทัศน์สำหรับองค์กรในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
กนกอร สมปราชญ์. (2560). ภาวะผู้นำและภาวะผู้นำการเรียนรู้สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา. ขอนแก่น: คลังนานา.
จิติมา วรรณศรี. (2553). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 12(1), 35-48.
ฉัตรชัย จันทา. (2563). การศึกษาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐานในจังหวัดนครพนม. สกลนคร: วิทยานิพนธ์ (ค.ม.) มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ชวพร จิมขุนทด และอาคม อึ่งพวง. (2566). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในยุคดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ.
ไชยา ภาวะบุตร. (2560). ภาวะผู้นำทางวิชาการ. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ดำรง มูลป้อม. (2557). ภาวะผู้นำในยุคดิจิทัล: การบริหารการศึกษาในโลกที่เปลี่ยนแปลง. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์การศึกษา.
ธีระ รุญเจริญ. (2557). ความเป็นมืออาชีพในการจัดและบริหารการศึกษายุคปฏิรูปการศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ: ข้าวฟ่าง.
บรรจง กงมหา. (2562). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์.
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
ปรียาพร วงศอนุตรโรจน์. (2553). การบริหารงานวิชาการ. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ: พิมพ์ดีศูนย์สื่อเสริม.
ปวีณา บุทธิจักร. (2564). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารงานวิชาการของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 21. ปริญญาครุศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
พัชรนันท์ ลอยเมืองกลาง และวันทนา อมตาริยกุล. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา จังหวัดหนองคาย. วิทยานิพนธ์สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.
พุฒินันท์ แสงสิริวัฒน์. (2564). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี เขต 1. ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหาร การศึกษา. มหาวิทยาลัยราชมงคลธัญบุรี.
ภารดี อนันต์นาวี. (2557). หลักการ แนวคิด ทฤษฎีทางการบริหารการศึกษา. กรุงเทพฯ: สานักพิมพ์มนตรี จำกัด.
ยงยุทธ สิมสีพิมพ์. (2568, 1 กันยายน). การบริหารจัดการหลักสูตรระดับสถานศึกษา. http://www.kroobannok.com/news_file/p52411281448.pdf
รหัสดาว ไกรศิริ และชยากานต์ เรืองสุวรรณ. (2567). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 2. วิทยานิพนธ์ ครุศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
รุ่งชัชดาพร เวหะชาติ. (2551). การบริหารการศึกษาภายใต้ภาวะผู้นำที่มีวิสัยทัศน์. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์การศึกษา.
วรวุฒิ ไชยวงศ์คต และนิยดา เปี่ยมพืชนะ. (2567). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารศูนย์การศึกษาพิเศษในกลุ่มเครือข่ายส่งเสริมประสิทธิภาพศูนย์การศึกษาพิเศษ เครือข่ายที่ 9. สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตร้อยเอ็ด.
ศิริพงษ์ กลั่นไพฑูรย์. (2564). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในยุคดิจิทัลของผู้บริหาร สถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต บัณฑิตวิทยาลัย. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.
สมนึก ภัททิยธนี. (2551). การวัดผลการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 6). กาฬสินธุ์ : ประสานการพิมพ์.
สมบัติ ท้ายเรือคำ. (2553). ระเบียบวิธีวิจัยสำหรับมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์. กาฬสินธุ์: ประสานการพิมพ์.
สมศักดิ์ คงเที่ยง. (2552). หลักและทฤษฎีการบริหารการศึกษา. กรุงเทพฯ: มิตรภาพการพิมพ์
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2. (2568). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ 2568. ขอนแก่น: กลุ่มนโยบายและแผน.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ.2566 - 2579).
สุรพล บุญมีทองอยู่. (2556). การพัฒนาองค์กรภาครัฐและการศึกษา. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์การศึกษาไทย
สุวิมล ว่องวาณิช. (2550). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อรรถพล ประเสริฐสังข์ (2566). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 1 (วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาการบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
อัษฎาวุธ บุญเกิด, และคณะ. (2565). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในศตวรรษที่ 21 ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุรินทร์ เขต 3. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตอุบลราชธานี.
อิงอร บัวขจร. (2566). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 3. สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต. ขอนแก่น: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.
อุกฤษฎ์ ดอนบรรเทา และ เอกราช โฆษิตพิมานเวช. (2567). การบริหารจัดการสถานศึกษายุคใหม่อย่างมีประสิทธิภาพ. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราช วิทยาลัย วิทยาเขตขอนแก่น.
Anderson. C. A. D. (2000). The importance of instructional leadership behavior as Perceived by Middle school teacher, middle school Principal, and Educational leadership. Professors Ed.D. Dissertation, Faculty of Graduate School, University of Geogia.
Blase, J. (2004). Handbook of Instructional Leadership: How Successful Principals Promote Teaching and Learning. SAGE Publications.
Bush, T. (2008). Leadership and Management Development in Education. London: Sage.
Girvin, M. (2001). Leadership in Educational Organizations. Chicago: University of Chicago Press.
Glickman, C.D. (2007). Leadership for Learning: How to Help Teachers Succeed. lexandria, VA: ASCD.
Gupton, S. L. (2010). The Essential Elements of Leadership. Educational Leadership Program. University of North Carolina at Chapel Hill.
Lashway, L. (2002). The Transformational Leader in Education. Washington, D.C.: The Education Commission of the States.
Martin. (2018). Qualities of Instructional Leadership Among Principals in High-Performing Christian Schools. Journal of Research on Christian Education, 27(2), 157–182.
McEwan, E. K. (1998). Seven Steps to Effective Instructional Leadership. Thousand Oaks, CA: Corwin Press. ISBN: 0-8039-6666-0.
Mielcarek, J., & Hoy, W. K. (2005). Instructional Leadership: Its Nature, Meaning, and Influence. In W. Hoy, & C. Miskel (Eds.), Educational Leadership and Reform (pp.29-51). Greenwich: Information Age Publishing.
Oswold and Lori Jo. (1995). School–Based Management. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED384950.pdf
Quah Cheng Sim. (2011). Instructional leadership among principals of secondary schools in Malaysia. International Research Journals, 2(12), 1784-1800.
Tak Chan, Andrea Ridley & Robert Morris. (2022). Principals’ Perception of Their Roles as Curriculum Leaders: A Comparison of High, Middle and Elementary Schools. Educational Research and Development Journal, 25(1), 82–98.