แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษา ตามหลัก กัลยาณมิตรธรรม อำเภอสำโรงทาบ จังหวัดสุรินทร์
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำ , ผู้บริหารสถานศึกษา, หลักกัลยาณมิตรธรรมบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาสภาพการพัฒนาภาวะผู้นำ วิธีการ และแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษา ตามหลักกัลยาณมิตรธรรม อำเภอสำโรงทาบ จังหวัดสุรินทร์ เป็นวิจัยแบบผสมวิธี เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม กลุ่มประชากร จำนวน 191 คน และแบบสัมภาษณ์ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 7 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วย ค่าสถิติร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า
- สภาพการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษา โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อพิจารณาลำดับความสำคัญ พบว่า ด้านการมีส่วนร่วมของภาวะผู้นำ ความสำคัญอยู่ในลำดับแรก รองลงมาคือด้านมนุษยสัมพันธ์ภาวะผู้นำ ด้านการสื่อสารภาวะผู้นำ ด้านสมรรถนะภาวะผู้นำ ตามลำดับ
- วิธีการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษาตามหลักกัลยาณมิตรธรรมทั้ง 4 ด้าน มีข้อค้นพบคือ อบรมพัฒนาตนเองเกี่ยวกับการใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยี สร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้ (PLC) การเสริมกำลังใจและประเมินความก้าวหน้า ฝึกการพูด การเขียน การฟัง การสื่อสาร การสร้างมนุษยสัมพันธ์ สร้างความอบอุ่น ความสุข มีความเสมอภาค ตั้งกรรมการให้ทุกฝ่ายมีส่วนร่วม พูดสื่อสารด้วยวาจาชวนฟัง ชัดเจน สุภาพ ตรงประเด็น
- แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษาตามหลักกัลยาณมิตรธรรมทั้ง 4 ด้าน มีข้อค้นพบคือ พัฒนาผู้นำให้ผู้นำสามารถเลือกใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมให้เหมาะสมเท่าทันการเปลี่ยนแปลงของโลกในปัจจุบัน จูงใจครูในโรงเรียนให้มีส่วนร่วมในการทำงาน พัฒนาทางอารมณ์ของผู้นำ การสื่อสารที่ดี ให้ความเชื่อถือ ตัดสินใจและแก้ปัญหาด้วยเหตุผล สร้างกิจกรรมร่วมกัน สร้างมนุษยสัมพันธ์ เสริมกำลังใจภายในองค์กร สร้างบรรยากาศความสุกสนาน ส่งเสริมกิจกรรมที่สร้างความสุข ความอบอุ่นเป็นกันเอง ทักทาย ยิ้มแย้ม แจ่มใส ดูแลเอาใจใส่เป็นกันเอง ตั้งคณะกรรมการหรือทีมที่มีส่วนร่วมจากทุกฝ่าย สื่อสารอย่างสร้างสรรค์ชัดเจนและส่งเสริมการพูดในเชิงบวก การสร้างบรรยากาศที่เป็นมิตร เปิดโอกาสให้ทุกส่วนมีส่วนร่วมในการพัฒนาองค์กร แต่งตั้งภาคีเครือข่ายในการสนับสนุนการศึกษา มีทักษะการสื่อสาร น่าสนใจ แต่งกายน่าเคารพนับถือ รู้จักพูดชี้แจงหรืออธิบายเหตุผลด้วยวาจาที่ชวนฟัง สุภาพ ไพเราะ สื่อสารตรงประเด็น การสื่อสารด้วยวาจา ข้อความ และเทคโนโลยี เลือกช่องทางสื่อสารที่หลากหลาย รวดเร็วและทันต่อเทคโนโลยี
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). นิยามคำศัพท์หลักสูตร หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานพุทธศักราช 2553. (กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย).
กิติ ตยัคคานนท์. (2553). เทคนิคการสร้างภาวะผู้นำ. (พิมพ์ครั้งที่ ๑๐). (กรุงเทพมหานคร: เปลวอักษร).
พัชรา วาณิชวศิน. (2560). การพัฒนาภาวะผู้นำ: จากทฤษฎีสู่แนวปฏิบัติที่ดีและกรณีศึกษา(กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์ปัญญาชน).
ณรงค์ศักดิ์ วะโร. (2559). การศึกษาภาวะผู้นำเหนือผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษา ในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 17 จังหวัดจันทบุรี. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยบูรพา.
นนทกร อรุณโน. (2559). “การศึกษาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยม เขต 17” . วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยราชภัฎรำไพพรรณี.
ปิยะดา ก่อวุฒิกุลรังสี. (2560). “แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำผู้บริหารตามหลักกัลยาณมิตรธรรมโรงเรียนป้อมนาคราชสวาทยานนท์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 6”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา . บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระสุวรรณ ธมฺมาวุโธ (เลิศสมาจาร). (2558) “ภาวะผู้นำของผู้บริหารต่อการพัฒนาสมรรถนะของครูโรงเรียนนนทรีวิทยาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 2 แขวงช่องนนทรี เขตยานนาวากรุงเทพมหานคร”. วิทยานิพนธ์หาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ศรสวรรค์ บุญณกรณ์ชัย. (2561). “ภาวะผู้นำผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนทวีธาภิเศกสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 1”. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยเกริก.
สุภาพร ภูสมที่. (2559). “ศึกษาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 19”. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา.บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยราชภัฎรำไพพรรณี.
