การบริหารจัดการขยะเพื่อสภาพแวดล้อมของชุมชนลำสลิดทองพัฒนา เขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร เพื่อสร้างความยั่งยืน
คำสำคัญ:
การบริหารจัดการขยะ , สภาพแวดล้อมชุมชน, สร้างความยั่งยืนบทคัดย่อ
บทความวิจัยเรื่อง การบริหารจัดการขยะเพื่อสภาพแวดล้อมของชุมชนลำสลิดทองพัฒนา เขตหนองจอก เพื่อสร้างความยั่งยืน มีวัตถุประสงค์เพื่อ เพื่อสร้างความยั่งยืนในการบริหารจัดการขยะในครัวเรือนให้มีสภาพแวดล้อมที่ปลอดขยะอย่างยั่งยืนของชุมชนลำสลิดทองพัฒนา เขตหนองจอก ใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (PAR) โดยใช้โมเดล CIPP ประกอบด้วย 4 ขั้นตอน ได้แก่ การประเมินบริบท ปัจจัยนำเข้า กระบวนการ และผลผลิต โดยมีกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ครัวเรือนในชุมชนลำสลิดทองพัฒนา จำนวน 170 ครัวเรือน และคณะกรรมการชุมชน ประวัติความเป็นมาของชุมชน ชุมชนลำสลิดทองพัฒนา เขตหนองจอก จังหวัดกรุงเทพมหานคร มีทั้งหมด 170 ครัวเรือน จำนวนประชากรทั้งหมด 656 คน แบ่งเป็น ชาย 262 คน หญิง 394 คน ร้อยละ 95 นับถือศาสนาอิสลาม สรุปได้ว่าปัจจัยหลักทำให้การดำเนินกิจกรรมประสบความสำเร็จ คือ การที่ชุมชนมีผู้นำชุมชนและทีมผู้บริหารชุมชนที่มีวิสัยทัศน์ มีความเข็มแข็ง และมีความเข้าใจต่อการดำเนินการ ด้านการจัดการขยะและสิ่งแวดล้อมอย่างต่อเนื่อง โดยใช้หลักกระบวนการจัดการขยะมูลฝอย เริ่มต้นด้วยการคัดแยกขยะที่ ต้นทางตามหลัก 3R การลดใช้ การใช้ซ้ำ การนำกลับไปใช้ เพื่อให้เหลือขยะสำหรับนำไปกำจัดน้อยที่สุด มีการวางแผนดำเนินโครงการ แผนติดตามและพิจารณาปรับปรุงโครงการอย่างต่อเนื่อง ร่วมกับการให้ความสำคัญต่อการมีส่วนร่วมของคนในชุมชน การจัดการขยะที่ต้นทาง เป็นผลจากการที่ประชากรในชุมชน นำความรู้ความเข้าใจในการจัดการขยะไป ดำเนินการอย่างเป็นรูปธรรม การบริหารจัดการขยะแต่ละประเภท ไปใช้ประโยชน์ ส่งเสริมให้ปริมาณขยะเหลือทิ้งของครัวเรือนและชุมชนลดลง และทำให้มีการรวมกลุ่มเพื่อบริหารจัดการขยะอย่างเป็นรูปธรรม สร้างความรักใคร่สามัคคีในชุมชน สื่อสารความรู้ด้านการจัดการขยะ แก่สังคมรวมถึงการนำหลักศาสนาอิสลามมาเป็นแนวทางในการลดขยะในครัวเรือน เช่น ทานอาหารให้หมด ทุกครั้ง และตระหนักรู้ในการสร้างมูลค่าจากขยะมูลฝอย เช่น การนำกลับมาใช้ใหม่ การสร้างผลิตภัณฑ์จากขยะ ลดค่าใช้จ่ายในการกำจัดขยะ สามารถลดค่าใช้จ่ายและสร้างรายได้ให้แก่ชุมชน และช่วยลดปริมาณขยะและ ลดปัญหามลพิษจากขยะมูลฝอย ลดการแพร่เชื้อโรคจากขยะมูลฝอยแก่ชุมชน ส่งผลให้ชุมชุมลำสลิดทองพัฒนา มีสภาพแวดล้อมที่ดีอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมมลพิษ. (2565). คู่มือสำหรับผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: การจัดการขยะมูลฝอยชุมชนอย่างครบวงจร. https://epo02.pcd.go.th/th/view/?file=oJM3MRkjoF5aZaD4nGA4A3NjoGy3ARjkoGuaZaDmnGM4ZKN5oGO3BRjloGSaZaDjnGW4YKNkoGS3Z0jkoGqaBUD0nGS4BUNloGA3AxjkoGyaZUD4nGW4ZKNloGO3ZxjgoJIaoUEcnJM4Y3OyoJk3nHkzoF9aqKEcnGO4AKNkoF93MRkuoJ9aoUEjnKI4YjWewEb3QWewEb3Q&n=คู่มือสำหรับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น%20การ&t=GTMgq2qxqS9cMUug
ณัชชา ปริเปรมกุล และ จิรวัฒน์ เมธาสุทธิรัตน์. (2568). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมของประชาชนในการจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนเทศบาลเมืองเบตงจังหวัดยะลา. วารสารนโยบายและกิจการสาธารณะ, 4(1), 41–62.
ดิเรก บวรสกุลเจริญ. (2567). มาตรการทางกฎหมายสิ่งแวดล้อมขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: ศึกษากรณีการป้องกันและควบคุมขยะมูลฝอยโดยเทศบาลเมืองวารินชำราบจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารปัญญาปณิธาน, 9(1), 407–420.
รุ่งเรือง งาหอม และ ทิพวัลย์ แสนคำ. (2563). การจัดการขยะชุมชนหนองขาย่าง ตำบลเสม็ด อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา, 5(2), 30–39.
ประภัสสร กาวีนุ, วนิดา ชูอักษร, และ สุภาวดี ผลประเสริฐ. (2564). การปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากการกำจัดขยะมูลฝอยของเทศบาลเมืองน่าน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มทร.สุวรรณภูมิ, 5(2), 13–22.
ภาพดาวเทียมที่ตั้งชุมชนลำสลิดทองพัฒนา. (2566, เมษายน 4). Google Maps. https://www.google.com/maps/@13.8235547,100.8393961,12048m/data=!3m1!1e3?authuser=0&entry=ttu&g_ep=EgoyMDI1MDczMC4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D
รัษฎากร วินิจกุล, ปรียานุช พรหมภาสิต, พิษณุ บุญนิยม, และ ณัฐนันท์ ทองทรัพย์. (2567). การบริหารจัดการขยะ (Zero Waste): กรณีศึกษาชุมชนต้นแบบจังหวัดกำแพงเพชร. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเอเชียอาคเนย์, 8(1), 120–132.
วงศ์วรรธน์ บุญวัฒน์. (2563). การจัดการปัญหาขยะในชุมชนแบบการมีส่วนร่วมของชุมชนต้นแบบนำร่องการจัดการขยะต้นทาง. วารสารสังคมศาสตร์บูรณาการ, 7(1), 116–134.
สมประสงค์ กลิ่นจันทร์, และ จักรวาล สุขไมตรี. (2568). ปัญหาการจัดการขยะมูลฝอยขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในประเทศไทย. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 3(2), 1181–1195.
สุจิตตรา เอกภูมิ, ธนา ศรีสีหะบุตร, และ วิธิดา พัฒนอิสรานุกูล. (2564). การกระจายตัวเชิงพื้นที่ของร่องรอยหนูและสภาพสุขาภิบาลที่อยู่อาศัยที่มีผลต่อการพบหนูในบ้านเขตพื้นที่เทศบาลเมืองน่าน ประเทศไทย. วารสารวิทยาศาสตร์คชสาส์น, 43(1), 54–65.
อัฐชัย ดอนจันลา, และ สุดาภรณ์ กิจกุลนำชัย. (2568). การเพิ่มประสิทธิภาพการจัดการขยะชุมชนและของเสียอันตรายตามหลัก 3Rs พื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลท่าทราย จังหวัดสมุทรสาคร. วารสารรัชต์ภาคยย์, 19(64), 312–325.
ระพีพัฒน์ วงษ์ภักดี, กฤษณวงศ์ จันเติบ, อรนี ถะเกิงสุข, วราภรณ์ มนตรี, จุฑารัตน์ แสนบุญ และ อุดม ชัยสุวรรณ. (2563). การบริหารจัดการขยะมูลฝอยของชุมชนบ้านสวัสดี ตำบลกลันทา อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารปัญญา, 27(1), 59–68.
พระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 (ฉบับล่าสุด โดยสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา 24 ต.ค.66). (2566). กองกฎหมาย กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. https://laws.anamai.moph.go.th/th/act-of-doh/217371
Hanic, A., & Smolo, E. (2023). Islamic approach to corporate social responsibility: An international model for Islamic banks. International Journal of Islamic and Middle Eastern Finance and Management, 16(1), 175–191. https://doi.org/10.1108/IMEFM-07-2021-0284
Insee, N., Khiawlueng, T., & Wongwatthanaphong, K. (2022). Sustainable community participatory solid waste manageme nt process. Journal of Modern Learning Development, 7(11), 480–493.
Le Duc, A. (2023). Responsibility as a primary environmental virtue in Islam. Asian Journal of Philosophy and Religion, 2(1), 187–206. https://doi.org/10.55927/ajpr.v2i1.4821
Mavropoulos, A., & Nilsen, A. W. (2020). Industry 4.0 and circular economy: Towards a wasteless future or a wasteful planet?. Wiley.
Sumi, A. A., Ahmed, S., & Alam, S. S. (2024). Islamic teachings and environmental corporate social responsibility in Bangladesh: A mixed-methods research approach. Journal of Islamic Marketing, 15(4), 1155–1182. https://doi.org/10.1108/JIMA-09-2023-0271
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 อนุชมา ธูปแก้ว, ภิราภรณ์ ก้อนคำ, ชัยศักดิ์ จิตต์เจริญ, ทศพร มะหะหมัด, เพ็ญจุรี คันธวงศ์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของ ผู้เขียน
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสารเครือข่ายส่งเสริมการวิจัยทางมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์จะถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ
