แนวทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต และสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก

Main Article Content

จิราพรรณ บูรณพันธ์
ชนัดดา ภูหงษ์ทอง
อนุชา กอนพ่วง
พิทยา แสงสว่าง

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก และ 2) นำเสนอแนวทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการศึกษา วิเคราะห์เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ยกร่างแนวทางการบริหารงาน ด้วยวิธีการระดมสมองจากผู้ทรงคุณวุฒิด้านผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย จำนวน 20 คน และสร้างคู่มือการนำแนวทางการบริหารงานวิชาการ โดยการระดมสมองจากผู้ทรงคุณวุฒิด้านผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย จำนวน 20 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยการสังเคราะห์เอกสาร ผลการวิจัย พบว่า 1) การบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก แยกเป็นประเด็น ดังนี้ การบริหารงานวิชาการ แบ่งเป็น 3 ด้าน ได้แก่ (1) การจัดการเรียนการสอนในสถานศึกษา (2) การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษา (3) การวัดผลประเมินผล ทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียน แบ่งเป็น ทักษะชีวิต 4 องค์ประกอบ ได้แก่ (1) การตระหนักรู้และเห็นคุณค่าในตนเองและผู้อื่น (2) การคิดวิเคราะห์ ตัดสินใจและแก้ปัญหา อย่างสร้างสรรค์ (3) การจัดการกับอารมณ์ และความเครียด (4) การสร้างสัมพันธภาพที่ดีกับผู้อื่น และทักษะสังคม 4 องค์ประกอบ ได้แก่ (1) การปรับตัวในการทำงานร่วมกับผู้อื่น (2) การสื่อสาร (3) การเผชิญปัญหาและการแก้ปัญหา (4) การจัดการตนเองและภาวะผู้นำ และ 2) แนวทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก ประกอบด้วยแนวทางและคู่มือทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก ดังนี้ คือ (1) การจัดการเรียนการสอนในสถานศึกษา (2) การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษา (3) การวัดผลประเมินผล โดยมีการดำเนินการพัฒนาด้วยกระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม 4 ขั้นตอน ประกอบด้วย (1) การวางแผน การเตรียมการ (2) การปฏิบัติตามแผน (3) การเก็บข้อมูล และ (4) การสะท้อนผล

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บูรณพันธ์ จ., ภูหงษ์ทอง ช. ., กอนพ่วง อ. ., & แสงสว่าง พ. . (2026). แนวทางการบริหารงานวิชาการโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต และสังคมของผู้เรียนโรงเรียนขนาดเล็ก . วารสารวิจยวิชาการ, 9(2), 286–299. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/article/view/284335
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ณัฐญาพร เสวตานนท์. (2565). รูปแบบการบริหารสถานศึกษาโดยใช้ชุมชนเป็นฐานเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษาของโรงเรียนสตรีพังงา. วารสารการบริหารจัดการและนวัตกรรมท้องถิ่น, 4(3), 32-49.

ประวินา ราชแสง. (2565). การบริหารงานวิชาการในโรงเรียนขนาดเล็กสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยภูมิ เขต 2. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). คณะศึกษาศาสตร์ : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.

ระวิวรรณ พรหมวรรณ และชุติมา มุสิกานนท์. (2566). รูปแบบการบริหารจัดการเพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาโรงเรียนขนาดเล็กโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 8(6), 164–172.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). มาตรฐานการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐานเพื่อการพัฒนาทักษะชีวิตและสังคม. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). การจัดการศึกษาตลอดชีวิต: แนวทางบูรณาการการศึกษานอกระบบ การศึกษาตามอัธยาศัย และการศึกษาระบบโรงเรียน. กรุงเทพฯ : สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2565). รายงานสถานภาพการศึกษาไทย ปี 2565. กรุงเทพฯ : สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

สุรชัย ธชีพันธ์. (2565). การพัฒนาทักษะชีวิตเพื่อส่งเสริมการตระหนักรู้ในตนเองและการปรับตัวด้านจิตสังคมของผู้เรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการการศึกษา). วิทยาลัยครุศาสตร์ : มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

อุทัยวรรณ บุญจันทร์. (2565). การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและอาชีพของนักศึกษา. (การค้นคว้าอิสระการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยนเรศวร.

McMillan, D. W. & Chavis, D. M. (2020). Sense of community: A definition and theory. Journal of Community Psychology, 48(1), 6–23.