แนวทางการกำหนดเงื่อนไขการจ้างงานลูกจ้างผู้สูงอายุ โดยให้เป็นผู้ประกันตนหรือมีประกันสุขภาพ : กรณีศึกษาสถาบันอุดมศึกษาเอกชนและสถานศึกษาอาชีวศึกษาเอกชนในจังหวัดเชียงใหม่
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการจ้างงานผู้สูงอายุในกรอบกฎหมายคุ้มครองแรงงาน กฎหมายประกันสังคมในส่วนของการเป็นผู้ประกันตน และกฎหมายประกันภัยในส่วนของการประกันสุขภาพลูกจ้างผู้สูงอายุ โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ด้วยการศึกษาเอกสาร การสัมภาษณ์ และการสนทนากลุ่ม ผลการศึกษาพบว่าการกำหนดให้มีเงื่อนไขการจ้างงานผู้สูงอายุ โดยลูกจ้างผู้สูงอายุต้องเป็นผู้ประกันตนหรือทำประกันสุขภาพกับบริษัทประกันภัย ไม่เหมาะสมต่อการการจ้างงานผู้สูงอายุ เนื่องจากพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ไม่มีบทบัญญัติคุ้มครองการจ้างงานและการทำงานของลูกจ้างผู้สูงอายุ และลูกจ้างผู้สูงอายุไม่สามารถเป็นผู้ประกันตนตามพระราชบัญญัติประกันสังคม พ.ศ. 2533 ส่งผลให้ลูกจ้างผู้สูงอายุไม่ได้รับการคุ้มครองประโยชน์ด้านสุขภาพจากการจัดสวัสดิการสังคมของรัฐ แม้ลูกจ้างผู้สูงอายุอาจเป็นผู้ประกันตนได้ตามเงื่อนไขบางประการที่กำหนดในพระราชบัญญัติประกันสังคมฯ แต่ลูกจ้างผู้สูงอายุต้องจ่ายเงินสมทบเพียงฝ่ายเดียว หรือหากกำหนดให้ลูกจ้างผู้สูงอายุต้องทำประกันสุขภาพกับบริษัทประกันภัย อัตราเบี้ยประกันภัยที่ลูกจ้างผู้สูงอายุต้องจ่ายก็สูงมาก นอกจากนั้น ผลการศึกษายังพบว่าลูกจ้างผู้สูงอายุเลือกที่จะใช้สวัสดิการสังคมของรัฐจากหลักประกันสุขภาพแห่งชาติมากกว่าการเป็นผู้ประกันตนหรือทำประกันสุขภาพกับบริษัทประกันภัย
การวิจัยครั้งนี้เสนอแนะให้แก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 โดยให้มีบทบัญญัติคุ้มครองการใช้แรงงานผู้สูงอายุ และแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติประกันสังคม พ.ศ. 2533 โดยให้ลูกจ้างผู้สูงอายุสามารถเป็นผู้ประกันตนได้โดยนายจ้างและรัฐร่วมจ่ายเงินสมทบ และโดยให้มีกฎหมายพิเศษควบคุมอัตราเบี้ยประกันภัยสุขภาพไม่ให้สูงเกินไป
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. “ข้อมูลผู้สูงอายุทั่วไป.” 2564. https://www.dop.go.th/th/know/1. สืบค้นเมื่อ 4 มีนาคม 2564.
เกษมสันต์ วิลาวรรณ. คำอธิบายกฎหมายแรงงาน. พิมพ์ครั้งที่ 25. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2561.
จุฬา จงสถิตย์ถาวร. “กฎหมายการจ้างแรงงานสูงอายุ.” วารสารนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยอัสสัมชัญ 8, ฉ.1 (มกราคม 2560): 51-65.
ชุติพงศ์ สมทรัพย์. แนวทางการปรับปรุงพระราชบัญญัติสถาบันอุดมศึกษาเอกชน พ.ศ.2546 เพื่อให้การคุ้มครองผู้ปฏิบัติงานที่เป็นผู้สูงอายุ:ศึกษากรณีการคุ้มครองผู้ปฏิบัติงานที่เป็นผู้สูงอายุในสถาบันอุดมศึกษาเอกชนในจังหวัดภาคเหนือตอนบน. (รายงานการวิจัย). เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยพายัพ. 2562, 1, 50-59.
ชลธิชา อัศวนิรันดร, ชฎาธาร โอษธีศ, วัชระ เพชรดิน, วิรัลพัชร มานิตศรศักดิ์ และนลัท จิลลานนท์. โครงการรูปแบบการจ้างงานผู้สูงอายุในภาคเอกชนของไทย: ความยืดหยุ่น ผลิตภาพ และการคุ้มครอง. (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ. https://thainhf.org/work/โครงการรูปแบบการจ้างงา/. สืบค้นเมื่อ 6 กุมภาพันธ์ 2567.
ดิเรก ควรสมาคม. กฎหมายมหาชน แนวประยุกต์. พิมพ์ครั้งที่ 4, กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2560.
ดิเรก ควรสมาคม. คำอธิบายกฎหมายสถาบันอุดมศึกษาเอกชน. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2558.
ภัทร ภทรมนตรี. “ปัญหาการจัดสวัสดิภาพและสวัสดิการให้แก่ลูกจ้างในภาคธุรกิจเอกชน.” วิทยานิพนธ์ นิติศาสตร์มหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยอัสสัมชัญ กรุงเทพฯ, 2553.
มานิตย์ ศรายุทธิกร. “มาตรการทางกฎหมายในการส่งเสริมการจ้างแรงงานผู้สูงอายุในประเทศไทย.” วิทยานิพนธ์นิติศาสตร์มหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กรุงเทพฯ, 2553.
สรพลจ์ สุขทรรศนีย์. คำอธิบายกฎหมายลักษณะประกันภัย ศึกษาแบบเรียงมาตรา. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2556.
สมคิด เลิศไพฑูรย์. กฎหมายรัฐธรรมนูญ. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2548.
สมยศ เชื้อไทย. กฎหมายมหาชนเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 6, กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2553.
เสาวคนธ์ รัตนวิจิตราศิลป์. ระบบประกันสุขภาพ: องค์ประกอบและทางเลือก. (รายงานการวิจัย). นนทบุรี: สถาบันวิจัยสาธารณสุข, 2544, 8-14.
สัมฤทธิ์ ศรีธำรงสวัสดิ์. ระบบประกันสุขภาพไทย. บรรณาธิการโดย สุรจิต สุนทรธรรม และพงษ์พิสุทธิ์ จงอุดมสุข. กรุงเทพฯ: สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ, [2555?].
อรรถพร บัวพิมพ์. “การคุ้มครองแรงงานผู้สูงอายุ.” วิทยานิพนธ์หลักสูตรนิติศาสตร์มหาบัณฑิต สาขากฎหมายเอกชน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2552.