รูปแบบการเผยแผ่พระพุทธศาสนาแบบบูรณาการในยุคดิจิทัล
คำสำคัญ:
การเผยแผ่พระพุทธศาสนา, บูรณาการ, ยุคดิจิทัลบทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาวิธีการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัล 2) บูรณาการการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัล และ 3) นำเสนอรูปแบบการเผยแผ่พุทธศาสนาแบบบูรณาการในยุคดิจิทัล การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง และการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 15 รูป/คน ซึ่งได้จากการคัดเลือกแบบเจาะจง วิเคราะห์ ข้อมูลด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า
- วิธีการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัลประกอบด้วยการใช้สื่อสังคมออนไลน์และเทคโนโลยี ดิจิทัลเป็นเครื่องมือหลักในการสื่อสารธรรมะ เช่น เฟซบุ๊ก ยูทูบ และ ติ๊กต็อก เป็นต้น เพื่อเข้าถึงผู้คนได้อย่าง รวดเร็ว มีการสร้างเนื้อหาในรูปแบบที่แตกต่างเพื่อเสริมสร้างการเรียนรู้ผ่านสื่อออนไลน์
- บูรณาการการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัล เน้นการบูรณาการอย่างสร้างสรรค์ ได้แก่ บูรณาการการเผยแผ่แบบองค์รวม บูรณาการการเผยแผ่เพื่อนำไปสู่การปฏิบัติในชีวิตจริง และบูรณาการการเผยแผ่ผ่านเทคโนโลยีการสื่อสารสมัยใหม่
- รูปแบบการเผยแผ่พุทธศาสนาแบบบูรณาการในยุคดิจิทัล ได้แก่ การใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ในการสื่อสารอย่างมีประสิทธิภาพ การสร้างสื่อสังคมออนไลน์ที่สร้างความมีส่วนร่วมจากเนื้อหาที่น่าสนใจ การสร้างเว็บไซต์และบล็อกเพื่อสื่อสารข้อมูล การจัดสัมมนาออนไลน์เพื่อแลกเปลี่ยนประสบการณ์ การใช้ภาษาอังกฤษเพื่อเข้าถึงผู้คนทั่วโลก รวมถึงการรักษาความถูกต้องและเหมาะสมของเนื้อหาเพื่อรักษาแก่นแท้ของพระพุทธศาสนา
เอกสารอ้างอิง
พระครูโกวิทอรรถวาที, จันทรัสม์ ตาปูลิง, และพระปลัดธวัชชัย ขตฺติยเมธี. (2568). บทบาทการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระสงฆ์ในยุคดิจิทัล. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติครั้งที่ 3 “พระพุทธศาสนากับปัญญาประดิษฐ์AI” (น. 160-165). มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตล้านนา.
พระครูวินัยธรปัญญา ปญฺญาวโร (ศรีสมุทร) และบุญเตือน ทรัพย์เพชร. (2564). การจัดการเผยแผ่พระพุทธศาสนายุคดิจิทัล. วารสารมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 6(4), 423–433. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JSBA/article/view/249930
พระครูสังฆรักษ์พิทยา ญาณธโร (ปิยวรากุล). (2561). ศึกษาการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในประเทศไทยยุคดิจิทัล [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระมหาชูชาติ จิรสุทฺโธ. (2565). การบูรณาการการสื่อสารเพื่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนา ผ่านสื่อสังคมออนไลน์ของพระสงฆ์ในสังคมไทย. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์ , 8(1), 211–224. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/Palisueksabuddhaghosa/article/view/247412
พิรงรอง รามสูต รณะนันทน์. (2557). การกำกับดูแลสื่อในยุคหลอมรวม. คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. (2564). แผนพัฒนามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย พ.ศ. 2564 - 2568. กองแผนงาน สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.
วโรชา สุทธิรักษ์. (2561). การใช้นวัตกรรมสื่อใหม่ในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาไทยแลนด์ 4.0. ใน รายงานสืบเนื่องจากการประชุมวิชาการการวิจัยและงานสร้างสรรค์ทางนิเทศศาสตร์ ครั้งที่ 8 (น. 57-68). คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพ.
วสิฐพัชร์ วาฤทธิ์. (2557). รูปแบบการสื่อสารด้านพุทธศาสนาสู่คนรุ่นใหม่ในประเทศไทยยุคปัจจุบัน. วารสาร สถาบันวิจัยญาณสังวร มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 8(1), 88–94. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/yri/article/view/188367
สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ (ช่วง วรปุญฺโญ). (2540). ธรรมกถา. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
