การพัฒนาตัวชี้วัด โมเดลการวัด และแบบวัดสมรรถนะองค์กร สำหรับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ

Phramaha Vachirawit Yangchai; Chalong Phanchan; Theerapong Meethaisong

Authors

Phramaha Vachirawit Yangchai Faculty of Humanities and Social Sciences, Mahasarakham University
Chalong Phanchan Faculty of Humanities and Social Sciences, Mahasarakham University
Theerapong Meethaisong Faculty of Humanities and Social Sciences, Mahasarakham University

Keywords:

Indicator, Measurement Model, Assessment Tool, Organizational Competency, National Office of Buddhism

Abstract

This research article aimed to: 1) Develop indicators and an organizational competency measurement model; and 2) Develop an organizational competency assessment tool for the National Office of Buddhism (NOB). A mixed-methods research design was employed, divided into two phases. Phase 1 involved qualitative research with 80 key informants. The research instruments included structured and semi-structured in-depth interviews and job observation forms. Data were analyzed using content analysis. Phase 2 consisted of quantitative research with a sample of 418 NOB's civil servants. The research instrument was a 65-item organizational competency assessment tool. Data were analyzed using second-order confirmatory factor analysis.

The research found that:

The organizational competency measurement model consists of three main components: 1) Core Competencies (CC), 2) Expertise Competencies (EC), and 3) Social Competencies (SC), comprising a total of 13 indicators.
The developed instrument is a 65-item, 5-point rating scale with a high total reliability coefficient (α) of .990. The construct validity assessment indicated that the model fit the empirical data well ( (47, N = 418) = 60.676, p =.087, CFI= .998, RMSEA = 0.026). These results confirm that the developed assessment tool meets psychometric standards and can be effectively utilized to evaluate and develop the personnel of the National Office of Buddhism toward becoming a high-performance organization.

References

ฉัตราภรณ์ อักษร และจตุภูมิ เขตจัตุรัส. (2562). โมเดลการวัดสมรรถนะการปฏิบัติงานของบุคลากรสายสนับสนุนตำแหน่งนักวิชาการศึกษา. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา) สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7(3), 12–23. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/gskkuhs/article/view/226274

ชมพู โกติรัมย์, นฤมล พระใหญ่, และนริศรา ศิริพันธศักดิ์. (2563). การศึกษาความไม่แปรเปลี่ยนของโมเดลการวัดสมรรถนะทางสังคมของนักศึกษาคณะอุตสาหกรรมบริการ. วารสารศิลปศาสตร์ มทร.กรุงเทพ, 2(2), 31–41. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/larts-journal/article/view/244885

ชยุต พิพัฒนฐาดร, ไพรัตน์ วงษ์นาม, และสุรีพร อนุศาสนนันท์. (2560). การพัฒนาแบบวัดสมรรถนะการบริหารงานของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐานในประเทศไทยเมื่อเข้าสู่ยุคอาเซียนภิวัตน์. วารสารศึกษาศาสตร์, 28(2). 159-174. https://buuir.buu.ac.th/xmlui/handle/1234567890/3453

ธันยพร พงศ์เสาวภาคย์. (2564). ความท้าทายที่ส่งผลต่อความก้าวหน้าในอาชีพของข้าราชการสตรี: สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/8024

ปราณี มีหาญพงษ์ และกรรณิการ์ ฉัตรดอกไม้ไพร. (2561). การตรวจสอบคุณภาพของเครื่องมือวิจัยทางการพยาบาล. วารสารพยาบาลทหารบก, 19(1), 9–15. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JRTAN/ article/view/121885

ปริญญา จิตอร่าม. (2563). การพัฒนาตัวชี้วัดสมรรถนะ การแก้ปัญหาและการพัฒนาสาธารณสุขของนักสาธารณะสุขชุมชน. วิชาการสาธารณสุขชุมชน, 6(1), 84–99. https://he02.tci-thaijo.org/ index.php/ajcph/article/view/247336

พรพิมล ศิริวุฒิรังสรรค์. (2562). การพัฒนาบุคลากรภาครัฐของสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัด : กรณีศึกษาสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดสมุทรสาคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยรามคำแหง]. https://www3.ru.ac.th/mpa-abstract/index.php/abstractData/viewIndex/226

ภัทรชนก คุณธร. (2561). การพัฒนาสมรรถนะของบุคลากรเพื่อรองรับระบบราชการ 4.0. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. Thammasat University Digital Collections . https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:166483

ศักดิ์ชัย จันทะแสง. (2567). การสร้างและการตรวจสอบคุณภาพแบบสอบถามสำหรับการวิจัย. วารสารวิชาการ ปขมท, 13(1), 1–15.

ศิริกานต์ สุริยวัฒนานนท์, อัจฉรา นิยมาภา, วิสุทธิ์ วิจิตรพัชราภรณ์, และสุพจน์ เกิดสุวรรณ. (2561). การพัฒนาตัวชี้วัดสมรรถนะการบริหารของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรม การส่งเสริมการศึกษาเอกชน. สักทอง: วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร, 24(3), 59–74. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/tgt/article/view/169253

ศิริรัตน สุดใจ, อัจฉรา นิยมาภา, สนั่น ประจงจิตร, และสุพจน์ เกิดสุวรรณ. (2562). การพัฒนาตัวชี้วัดสมรรถนะประจำสายงานของข้าราชการทหารที่ทำหน้าที่สอน ในสถาบันการศึกษาสังกัดกระทรวงกลาโหม. สถาบันวิชาการป้องกันประเทศ, 10(3), 61–73. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/ndsijournal/ article/view/231945

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2553). คู่มือการกำหนดสมรรถนะในราชการพลเรือน: คู่มือสมรรถนะหลัก. สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน.

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. (2560). แผนยุทธศาสตร์ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ 20 ปี ระยะที่ 1 (พ.ศ. 2560 - 2564). https://onab.go.th/th/content/category/detail/id/26/iid/6540

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. (2564). รายงานประจำปี 2564 Annual Report 2021. โรงพิมพ์สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.

Cheung, G. W., Cooper-Thomas, H. D., & Lau, R. S. (2024). Reporting reliability, convergent and discriminant validity with structural equation modeling: A review and best practice recommendations. Asia Pacific Journal of Management, 41, 745–783. https://doi.org/10.1007/s10490-023-09871-y

Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis (8th ed.). Cengage Learning.

Hsieh, S.-C., Lin, J.-S., & Lee, H.-C. (2012). Analysis on literature review of competency. The Journal of International Management Studies, 2(1), 25–50. https://api.semanticscholar .org/CorpusID:112328208

Nubsaen, C., Visaetsilapanonta, P., Jiawiwatkul, U., & Chianchana, C. (2025). Soft skills development among vocational students in courses related to medical and comprehensive healthcare industry. Kasetsart Journal of Social Sciences, 46(1), 460129. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/kjss/article/view/279078

Phanphairoj, K., & Waleeittipat, S. (2022). Measurement scale of design thinking competency for Thai graduates' 21st century skills. Kasetsart Journal of Social Sciences, 43(4), 857–866. https://doi.org/10.34044/j.kjss.2022.43.4.08

Polit, D. & Beck, C. (2012). Data collection in quantitative research. In D. Polit & C. Beck (Eds), Nursing Research, Generating and Assessing Evidence for Nursing Practice 9th Edition (pp. 293-327). Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins, Philadelphia.

Santos, A. C., Simões, C., Melo, M. H. S., Santos, M. F., Freitas, I., Branquinho, C., Cefai, C., & Arriaga, P. (2023). A systematic review of the association between social and emotional competencies and student engagement in youth. Educational Research Review, 39, 100535. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2023.100535

Schumacker, R. E., & Lomax, R. G. (2016). A beginner’s guide to structural equation modelling (4th ed.). Taylor & Francis.

Skrinjaric, B., (2022). Competence-based approaches in organizational and individual context. humanities and social sciences communications, 9, 28. https://doi.org/10.1057/s41599-022-01047-1

Staskevica, A. (2019). The importance of competency model development. Acta Oeconomica Pragensia, 27(2), 62–71. https://doi.org/10.18267/j.aop.622

Wongthongdee, S., Petcharaks, N., Kumsuprom, S., Navanuch, P., Tantrajin, P., Jaisue, N., Dejthongjun, S., Limpananarkthong, S., Soponpatima, T., Limlerjalearnvanit, N., Limsiri, P., & Punyajaroen, S. (2025). A proposed competency model for future Thai executives. Journal of Politics and Governance, 15(1), 63–79. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jopag/article/view/278743

Yangchai, P., & Phanchan, C. (2026). Organizational competency development strategy for the National Office of Buddhism. Journal of Local Governance and Innovation, 10(1), e297658. https://doi.org/10.65205/jlgisrru.2026.e296148