แนวทางพัฒนาภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1
คำสำคัญ:
แนวทางพัฒนา;, ภาวะผู้นำเชิงบวก;, ผู้บริหารสถานศึกษาบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นของภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา และ 2) เพื่อศึกษาแนวทางพัฒนาภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 โดยใช้แบบสอบถาม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ ในการวิจัย ได้แก่ ผู้บริหารและข้าราชการครู จำนวน 318 คน กำหนดขนาดโดยใช้ตารางเครจซี่และ มอร์แกน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ การจัดลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น ขั้นตอนที่ 2 การศึกษาแนวทางพัฒนาภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 ข้อมูลได้มาจากการสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า
1) ความต้องการจำเป็นในการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 โดยเรียงลำดับ จากมากไปหาน้อย ดังนี้ ด้านการสร้างแรงบันดาลใจให้บุคลากร ด้านการมองโลกในแง่ดี ด้านการมุ่งเน้นจุดแข็งของบุคลากร ด้านการสื่อสารเชิงบวก และด้านการตระหนักรู้ตนเอง
2) แนวทางพัฒนาภาวะผู้นำเชิงบวกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 ผู้บริหารสถานศึกษาควรใช้จุดแข็งของครูแต่ละคนในการมอบหมายงาน เมื่อครูได้ทำงานที่ถนัดและชื่นชอบ สถานศึกษาแสดงให้เห็นว่าปัญหาที่เกิดขึ้นเป็นสิ่งที่ท้าผู้บริหาร
เอกสารอ้างอิง
คารมณ์ เพียรภายลุน. (2558). ความเป็นผู้บริหารมืออาชีพ. วารสารวงการครู. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: บี. เค. อินเตอร์ปริ้น
ชัยยนต์ เพาพาน. (2560). ภาวะผู้นำทางการศึกษาและนวัตกรรมทางการบริหาร: กระบวนทัศน์ใหม่ในศตวรรษที่ 21 ของผู้บริหารสถานศึกษา. กาฬสินธุ์: คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์.
ญาณุตร ศิริทีปตานนท์, และ ทิพย์วัลย์ สุรินยา. (2567). ความสามารถในการเผชิญปัญหาและฟันฝ่าอุปสรรคความเหนื่อยหน่าย ในงาน และผลการปฏิบัติงานของข้าราชการตำรวจ กองบัญชาการปราบปรามยาเสพติด สำนักงานตำรวจแห่งชาติ. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(3), 41–56. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/269295
ธเนศพล พันธุ์แก้ว และนลธวัช ยุทธวงศ์. (2568). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษา กลุ่มโรงเรียนสายน้ำวัง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาตาก เขต 1, วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 7(3), 351-368.
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น
ปัทมา ปันทวังกูร. (2561). ภาวะผู้นำและการบริหารการเปลี่ยนแปลงในแนวการศึกษาชุดวิชาการพัฒนาทักษะและประสบการณ์วิชาชีพสำหรับผู้นำทางการศึกษา (หน่วยที่ 1). (พิมพ์ครั้ง ที่ 3). นนทบุรี : สาขาวิชาศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ภาวศุทธิ อุ่นใจ และ อัครเดช เกตุฉ่ำ. (2568). การวิเคราะห์องค์ประกอบแบบวัดการมองโลกในแง่ดีสำหรับนักศึกษา. วารสารวิจัยทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 19(2), 122-136.
รักเกียรติ หงส์ทอง, และธนพงษ์ อุดมทรัพย์. (2559). ภาวะผู้นำเชิงวิสัยทัศน์ในบริบทการนำการเปลี่ยนแปลง. วารสารมนุษยสังคมปริทัศน์, 2(18). 73-87.
วริศ ครรชิตานุรักษ์. (2562). ผลของการใช้งานจุดแข็งและแรงจูงใจมุ่งเหนือตัวตนที่มีต่อสุขภาวะองค์รวม โดยมีความมีใจรักแบบสอดคล้องสมดุลเป็นตัวแปรส่งผ่าน: โมเดลอิทธิพลส่งผ่านที่ถูกกำกับ. (วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต), กรุงเทพฯ:มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณ์.
สง่า จันทร์วิเศษ, สมกิต บุญยะโพธิ์ และสุรินทร์ สำลี. (2568). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 9. วารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่, 3(4), 321-337.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2550). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. กรุงเทพฯ: แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1. (2568). แผนพัฒนาการศึกษา.ขอนแก่น: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2553). คู่มือการบริหารจัดการคุณภาพ. กรุงเทพฯ: ชุมชนสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
Arkadyevna, L.O. (2014). Positive Communication: Definition and Constituent Features. Vestnik Volgogradskogo Gosudarstvennogo Universiteta. Seriâ 2. Âzykoznanie, 5(24), 121-126.
Blanch, J., Gil, F., Antino, M., & Rodríguez-Muñoz, A. (2016). Positive leadership models: Theoretical framework and research. Psychologist Papers, 37(3), 170-176.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.
Ventrella, J. (2001). Glider dynamics on the sphere: Exploring cellular automata on geodesic grids. In A. Adamatzky (Ed.), Journal of Cellular Automata. Old City Publishing.
Segerstrom, S.C., Taylor, S.D., Kememy, M.E., & Fahey, J.L. (1998). Optimism is associated with mood, coping and immune change in response to stress. Journal of Personality and Social Psychology, 74(6), 1646-1655.