การใช้จ่ายของภาครัฐ: ปัจจัยขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยจริงหรือ?

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์ของการศึกษานี้ คือ เพื่อให้ทราบถึงความสำคัญของการใช้จ่ายภาครัฐบาลว่าจะมีส่วนกระตุ้นให้เศรษฐกิจไทยขยายตัวมากขึ้นจริงหรือไม่ เนื่องจากแนวคิดทางทฤษฎีระบุว่าการใช้จ่ายของภาครัฐโดยรวม (Government Expenditure: G) มีความสัมพันธ์กับผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (Gross Domestic Product: GDP) ในทิศทางเดียวกัน การศึกษานี้ทดสอบความสัมพันธ์จากความสัมพันธ์เชิงเหตุภาพ (Granger Causality Test)  การทดสอบ Cointegration  และ Error Correction Model (ECM)  โดยใช้ข้อมูลรายไตรมาสของ G และ GDP ณ ราคาปีฐาน พ.ศ. 2531   ตั้งแต่ไตรมาสที่ 1 ปี 2544 ถึงไตรมาสที่ 4 ปี 2556 พบว่าในระยะสั้นและระยะยาวนั้น GDP และ G นั้นมีความสัมพันธ์ซึ่งกันและกัน กล่าวคือ การเปลี่ยนแปลงของ GDP จะส่งผลให้ G เปลี่ยนแปลงไปในทิศทางเดียวกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ   เช่นเดียวกับการเปลี่ยนแปลงของ G ก็จะส่งผลให้ GDP เปลี่ยนแปลงไปในทิศทางเดียวกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติด้วยเช่นกัน    แต่ผลการทดสอบความสัมพันธ์เชิงเหตุภาพ (Granger Causality Tests) พบว่า  GDP เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในตัวแปรทางด้านการใช้จ่ายของรัฐบาลโดยรวม ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติร้อยละ 0.05  ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดของ  Wagner  มากกว่าแนวคิดของ Keynes   แสดงให้เห็นว่าในช่วงเวลาดังกล่าว  รัฐบาลไทยใช้ GDP กำหนดวงเงินงบประมาณในการใช้จ่าย  มากกว่าใช้งบประมาณรายจ่ายของภาครัฐในการกระตุ้นเศรษฐกิจในช่วงปี 2544-2556  อย่างไรก็ตาม จากการศึกษาครั้งนี้พบว่าการใช้จ่ายโดยรวมของภาครัฐสามารถกระตุ้นเศรษฐกิจให้ปรับตัวดีขึ้นได้ในระยะสั้นและระยะยาว