การพัฒนาหลักสูตรส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณโดยใช้สถานการณ์เป็นฐานสำหรับนักศึกษาวิชาชีพครู
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ) สร้างและตรวจสอบคุณภาพหลักสูตรส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณ โดยใช้สถานการณ์เป็นฐานสำหรับนักศึกษาวิชาชีพครู 2) ศึกษาผลการใช้หลักสูตรส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณ โดยใช้สถานการณ์เป็นฐานสำหรับนักศึกษาวิชาชีพครู ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงทดลองเบื้องต้น แบบแผนที่ใช้ในการทดลองครั้งนี้ คือแบบกลุ่มเดียวทดสอบก่อนหลัง กลุ่มตัวอย่างได้แก่ นักศึกษาสาขาวิชาภาษาไทย ชั้นปีที่ 1 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568 จำนวน 30 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ หลักสูตร คู่มือการใช้หลักสูตร แบบวัดการคิดเชิงคำนวณ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าที ผลการวิจัยพบว่า 1. หลักสูตรส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณโดยใช้สถานการณ์เป็นฐานสำหรับนักศึกษาวิชาชีพครู มีองค์ประกอบ 6 ประกอบ ได้แก่ 1) ความเป็นมาและความสำคัญของหลักสูตร 2) จุดมุ่งหมายของหลักสูตร 3) โครงสร้าง เนื้อหาของหลักสูตร ประกอบด้วย 4 หน่วย ได้แก่ หน่วยที่ 1 ครูยุคดิจิทัลกับรากฐานการคิดเชิงคำนวณ หน่วยที่ 2 คิดอย่างมีแบบแผน ค้นหารูปแบบจากความซ้ำซ้อน หน่วยที่ 3 มองภาพรวมด้วยนามธรรม จัดการข้อมูลให้เข้าใจง่าย และหน่วยที่ 4 จากการวางแผนสู่การลงมือทำ ออกแบบขั้นตอนและทดลองด้วยวงจรตรรกะ 4) การจัดการเรียนรู้ 5) สื่อและแหล่งเรียนรู้ และ 6) การวัดและประเมินผล หลักสูตรและคู่มือหลักสูตรมีความเหมาะสมในภาพรวมอยู่ในระดับมาก 2. นักศึกษาที่เรียนด้วยหลักสูตรส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณโดยใช้สถานการณ์เป็นฐานสำหรับนักศึกษาวิชาชีพครูมีการคิดเชิงคำนวณหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
คำสำคัญ: การพัฒนาหลักสูตร, การคิดเชิงคำนวณ, สถานการณ์เป็นฐาน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กรุงเทพฯ: สำนักงาน
เลขาธิการสภาการศึกษา.
จิตสุภา กิติผดุง. (2564). การจัดการเรียนรู้โดยใช้สถานการณ์จำลองเพื่อพัฒนาทักษะการคิดและการตัดสินใจ
ของผู้เรียน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
จิตสุภา กิติผดุง. (2564). การพัฒนาการเรียนรู้โดยใช้สถานการณ์เป็นฐาน. วารสารวิจัยทางการศึกษา, 34(1),
–115.
จุฑารัตน์ จันทร์งิ้ว, และจักรกฤษณ์ จันทะคุณ. (2567). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้เกมเป็นฐาน
ร่วมกับ Micro: bit เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดเชิงคำนวณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนป่าไม้อุทิศ 4. วารสารบัณฑิตวิจัย, 15(1), 39–52
ทิศนา แขมณี. (2561). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้ง
ที่ 21). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปกรณ์ ประจันบาน. (2552). การวัดและประเมินผลการศึกษา. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปราโมทย์ พรหมขันธ์, และคณะ. (2565). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณสำหรับ
นักศึกษาวิชาชีพครู. วารสารศึกษาศาสตร์, 16(2), 89–105.
พัชรพล จองเฉลิมชัย. (2567). การจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนาทักษะการคิดเชิงคำนวณของนักศึกษาครูใน
ศตวรรษที่ 21. วารสารครุศาสตร์, 54(1), 112–128.
วัชรพัฒน์ ศรีคำเวียง. (2561). การคิดเชิงคำนวณกับการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. วารสารวิชาการ
ศึกษาศาสตร์, 12(3), 15–28.
สมเกียรติ อินทสิงห์. (2561). การพัฒนาหลักสูตรการคิดสำหรับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ที่เน้นการเรียนรู้
เชิงรุกสำหรับนักศึกษาปริญญาตรี. วารสารครุศาสตร์, 46(2), 85–101.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). แนวทางการจัดการเรียนรู้และการประเมินทักษะ
การคิดเชิงคำนวณ. กรุงเทพฯ: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2561). คู่มือการจัดการเรียนรู้วิทยาการคำนวณ.
กรุงเทพฯ: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
อรพรรณ สงวนศักดิ์. (2567). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อเสริมสร้างทักษะการคิดเชิงคำนวณสำหรับ
นักศึกษาวิชาชีพครู. วารสารศึกษาศาสตร์, 18(2), 112–128.
อัญชัน เพ็งสุข. (2564). ผลของการจัดการเรียนรู้โดยใช้สถานการณ์จำลองที่มีต่อทักษะการคิดวิเคราะห์ของ
นักศึกษาครู. วารสารครุศาสตร์, 49(3), 97–113.
วรากร ศิริสิทธิ์. (2563). การจัดการเรียนรู้โดยใช้สถานการณ์เป็นฐานเพื่อพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาของ
นักศึกษาระดับอุดมศึกษา. วารสารการศึกษา, 15(1), 55–70.
Cammarano, R. F., & Fowler, D. (1997). Using simulation-based learning environments to
enhance learner responsibility. Educational Technology Research and Development, 45(3), 23–35.
Grgurina, N., & Boulanger, F. (2022). Supporting computational thinking through scenario-
based learning environments. Journal of Educational Computing Research, 60(5), 1234–1256.
Jeng, Y. L., Wu, T. T., Huang, Y. M., Tan, Q., & Yang, S. J. H. (2023). Computational thinking in
teacher education: A systematic review. Computers & Education, 195, 104684.
Kong, S. C., Lai, M., & Sun, D. (2020). Teacher development in computational thinking: Design
and learning outcomes of programming concepts, practices, and pedagogy. Computers & Education, 151, 103872. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.103872
Lave, J., & Wenger, E. (1991). Situated learning: Legitimate peripheral participation. Cambridge
University Press.
McKenna, J. (2017). Teaching computational thinking: Strategies and challenges. Journal of
Computing in Education, 4(1), 45–60.
Taba, H. (1962). Curriculum development: Theory and practice. Harcourt, Brace & World.
Wing, J. M. (2006). Computational thinking. Communications of the ACM, 49(3), 33–35.
Zitouniatis, E., Kourakli, M., & Retalis, S. (2023). Teaching computational thinking using
scenario-based learning tools. Education and Information Technologies, 28, 987–1006.
