When “Royal Recipes” Became More Widely Known: Origin and Development of “Royal Cookbooks” in King Rama V’s Reign to Girls’ Schools’ Establishment
Main Article Content
Abstract
Royal Cookbooks were first originated in the reign of King Rama V but they did not record steps and cooking instruction in detail. Once the royal recipes were published, they became more popular because the dishes were more elaborately created than those of the commoners. After that, the cookbook became more widespread. This article aims at examining the origin and the development of royal cookbooks together with observing how the recipes have been widely spread to those outside the palace precincts. “Royal cookbooks” were a part of “becoming civilized” like western countries corresponding with King Rama V’s policy to improve and develop the whole of Siam, including culinary culture. Originally there were some cookbooks which became a model for subsequent cookbooks among royal and noble families. All manifest the development of collecting and transmitting how the royal recipes were cooked and recorded during King Rama V’s period. It is also found that a factor that helped make known royal recipes was the establishment of girl schools where female royal members or court ladies were invited to teach housekeeping subjects so that royal recipes would become known “outside the court” as we see today.
Article Details
References
กลีบ มหิธร, ท่านผู้หญิง. (2492). หนังสือกับข้าวสอนลูกหลาน กับ ผลไม้ ของว่าง และขนม. ม.ป.ท.: ม.ป.พ.
จุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ, ผู้แปล. (2545). ตำรากับข้าวฝรั่ง (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิง.
ชัย เรืองศิลป์. (2541). ประวัติศาสตร์ไทยสมัย พ.ศ. 2352-2453 ด้านเศรษฐกิจ. กรุงเทพฯ: ไทยวัฒนาพานิช.
ดนัย ไชยโยธา. (2546). ประวัติศาสตร์ไทย: ยุคกรุงธนบุรีถึงกรุงรัตนโกสินทร์. กรุงเทพฯ: โอเดียนสโตร์.
ตำรับอาหารจากวังมหานาค. (ม.ป.ป.). ม.ป.ท.: ม.ป.พ.
ตำรับอาหารจากวังนางเลิ้ง. (ม.ป.ป.). ม.ป.ท.: ม.ป.พ.
นักเรียนดรุณีโรงเรียนกุลสตรีวังหลัง. (2546X. ปะทานุกรมการทำของคาวหวานอย่างฝรั่งแลสยาม (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: ศรีปัญญา.
นางจ่าเนตร. (2506). ตำรากับข้าวชาววัง. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เจริญธรรม.
นายทองพับ. (2557). พาชิมอาหารอร่อยตามรอยตำนานเก่า เล่าเรื่องจีนในไทย. กรุงเทพฯ: ธนาคารกรุงเทพฯ.
เปลี่ยน ภาสกรวงศ์, ท่านผู้หญิง. (2557). ตำราแม่ครัวหัวป่าก์ (พิมพ์ครั้งที่ 9). กรุงเทพฯ: ต้นฉบับ.
ผ.ถ้วยทอง. (2477). กุญแจห้องเครื่อง พ.ศ. 2474 (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: กรุงเทพบรรณาคาร.
พีระ พนารัตน์. (2557). ตำราปรุงอาหารต่างๆ: เอกสารตัวเขียนว่าด้วยวัตถุดิบ เครื่องปรุง และการถนอมอาหาร, วารสารภาษาและวรรณคดีไทย, 31(2).
มาโนชย์ มูลทรัพย์. (2555). การเปลี่ยนแปลงด้านการศึกษาของสตรีไทยในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (พ.ศ. 2411-2453). (สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
วีระยุทธ ปีสาลี. (สิงหาคม 2558). แม่ค้าศักดินา: การปรับตัวสู่การประกอบอาชีพของเจ้านายสตรี หลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475. ศิลปวัฒนธรรม, 36(11).
สยามบรรณาคม. (2560). ค้นพบตำราอาหารของไทยที่เก่าแก่ที่สุด !!! ** ฉบับเพิ่มเติม จากตำรากับข้าวของหม่อมส้มจีน ร.ศ. 109.ิ (30 กันยายน 2560). สืบค้นจาก http://www.digitalrarebool.com
สุกัญญา สุจฉายา. (กรกฎาคม-ธันวาคม 2560). อาหารไทยสมัยกรุงศรีอยุธยา. วารสารมนุษยศาสตร์, 24(2).
สุนทรี อาสะไวย์. (2544). กำเนิดและพัฒนาการของอาหารชาววัง ก่อน พ.ศ. 2475. ศิลปวัฒนธรรม, 32(7).
หม่อมหญิงสุภา. (2492). กับข้าวพรทิพย์ เปนตำหรับจากห้องเจ้านายเสวยสบพระทัยมาแล้ว (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: จำเริญศึกษา.
หลานแม่ครัวหัวป่าก์ (จีบ บุนนาค). (2504). เทพีพิทยาเป็นตำราดอกไม้ขี้ผึ้ง เครื่องอบ ร่ำ และอาหาร. กรุงเทพฯ: บริษัทชุมนุมช่าง จำกัด.
หลานแม่ครัวหัวป่าก์ จ.จ.ร.. (2521). ตำรากับข้าวคาว-หวาน ทิพรส (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: เจริญกิจ.
Ingram, Jame C. (1971). Economic Change in Thailand 1850-1970. California: Stanford University Press.