รูปแบบการจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคีเพื่อตอบสนองความต้องการกำลังคนของสถานประกอบการ

Main Article Content

วาทิน แหลมคม
สุธรรม ธรรมทัศนานนท์

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานสำหรับสร้างรูปแบบการจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคีเพื่อตอบสนองความต้องการกำลังคนของสถานประกอบการ
2) สร้างและตรวจสอบยืนยันรูปแบบฯ 3) ทดลองใช้รูปแบบฯ และ 4) ประเมินรูปแบบฯ แบ่งการวิจัยและพัฒนาออกเป็น 4 ขั้นตอน ดังนี้ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานสำหรับสร้างรูปแบบฯ กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้บริหารสถานศึกษา 204 คน โดยสุ่มแบบแบ่งชั้น ใช้แบบสอบถามสภาพปัจจุบันสภาพที่พึงประสงค์ และสัมภาษณ์กลุ่มผู้ให้ข้อมูล 6 คน เลือกแบบเจาะจง ใช้แบบสัมภาษณ์ 2) สร้างและตรวจสอบยืนยันรูปแบบฯ โดยผู้ทรงคุณวุฒิ 9 คน เลือกแบบเจาะจง ใช้ประเด็นการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญและแบบสอบถามความเหมาะสม 3) ทดลองใช้รูปแบบฯ โดยผู้บริหารสถานศึกษาและครู 63 คน โดยสมัครใจ ใช้แบบนิเทศกำกับติดตาม และแบบสอบถามความพึงพอใจ และ
4) ประเมินรูปแบบฯ โดยผู้ใช้และผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย 83 คน เลือกแบบเจาะจง ใช้แบบสอบถามความเหมาะสมและความเป็นประโยชน์ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็น ผลการวิจัยพบว่า 1) ผลการศึกษาข้อมูลพื้นฐานสภาพปัจจุบันโดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง สภาพที่พึงประสงค์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ลำดับความต้องการจำเป็น ลำดับที่ 1 ได้แก่ ด้านคุณภาพผู้เรียนและผู้สำเร็จการศึกษา 2) ผลการสร้างรูปแบบ ประกอบด้วย (1) หลักการและวัตถุประสงค์ (2) วิธีดำเนินการ (3) กลไกการบริหาร
(4) แนวทางการประเมิน (5) เงื่อนไขความสำเร็จ มีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด 3) ผลการทดลองใช้ กลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมประชุมเชิงปฏิบัติการมีผลการนิเทศกำกับติดตามก่อนการพัฒนาอยู่ในระดับปานกลาง และหลังการพัฒนาอยู่ในระดับมากที่สุด  และ 4) ผลการประเมินรูปแบบ พบว่า ด้านความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด และด้านความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
แหลมคม ว. ., & ธรรมทัศนานนท์ ส. . (2026). รูปแบบการจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคีเพื่อตอบสนองความต้องการกำลังคนของสถานประกอบการ. วารสารวิจยวิชาการ, 9(6), 276–294. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/article/view/290147
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

จักรพันธุ์ แก้วกัญหา, นภาเดช บุญเชิดชู, ดวงใจ ชนะสิทธิ์ และนภาภรณ์ ยอดสิน. (2567). การพัฒนารูปแบบการบริหารด้วยฐานข้อมูลขนาดใหญ่เพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. วารสารการอาชีวศึกษาภาคกลาง, 8(2), 29–43. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/IVECJournal/article/view/278921

ชีวธันย์ พูลทรัพย์ และสุธรรม ธรรมทัศนานนท์. (2567). กลยุทธ์การบริหารจัดการการศึกษาในสถานประกอบการเอกชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 9(4), 201–212. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jmbr/article/view/267953

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.

พงค์สิลป์ รัตนอุดม. (2565). รูปแบบนวัตกรรมการบริหารจัดการการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคี วิทยาลัยการอาชีพกาญจนาภิเษกหนองจอก. วารสารวิชาการอุตสาหกรรมศึกษา, 16(1), 58–75. https://ejournals.swu.ac.th/index.php/jindedu/article/view/14024

พัชรภรณ์ สุนทรวิบูลย์. (2567). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนการคิดเชิงนวัตกรรมเพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะแววนวัตกรในอุตสาหกรรมบริการ. วารสารวิชาการอุตสาหกรรมศึกษา, 18(1), 46–62. https://ejournals.swu.ac.th/index.php/jindedu/article/view/16200

ศูนย์อาชีวศึกษาทวิภาคี. (2557). แนวทางการปฏิบัติการจัดการศึกษาระบบทวิภาคีตามประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่องมาตรฐานการจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคี พ.ศ. 2557. จามจุรีโปรดักส์.

สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2562). หลักเกณฑ์และแนวปฏิบัติการจัดการอาชีวศึกษา ระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ และระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง เรื่องที่ 1 การจัดการอาชีวศึกษา. วิทยาลัยเทคนิคมีนบุรี.

สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2567). แผนปฏิบัติราชการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). รายงานการติดตามและประเมินผลการจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคี. พริกหวานกราฟฟิค.

สำนักนายกรัฐมนตรี สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566–2570).

Diamond, M. (2007). Vocational students’ engagement and career objectives: Assessment of engagement processes in new vocational students [Unpublished doctoral dissertation]. University of Pittsburgh.

Wenger, M., Sauli, F., Gross, V., & Berger, J.-L. (2019). Apprentices’ perceptions of teachers’ and in-company trainers’ competences at the core of training quality. In T. Deissinger, U. Hauschildt, P. Gonon, & S. Fischer (Eds.), Contemporary apprenticeship reforms and reconfigurations (pp. 88–91). LIT Verlag. https://doi.org/10.5281/zenodo.5751735