การพัฒนากลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน ตำบลรวมไทยพัฒนา อำเภอพบพระ จังหวัดตาก

ผู้แต่ง

  • สันติ คู่กระสังข์ คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร
  • เพชรา บุดสีทา คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร
  • สุกัญญา ธรรมธีระศิษฏ์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร

คำสำคัญ:

กลยุทธ์การบริหารจัดการ, ธุรกิจการเกษตร, วัฒนธรรมชุมชน, ศักยภาพชุมชน, เกษตรกรชุมชนบ้านรวมไทยพัฒนา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการบริหารจัดการทำการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน ศึกษาวัฒนธรรมชุมชน ศักยภาพชุมชน และทุนทางสังคมที่สัมพันธ์กับเศรษฐกิจการเกษตรของชุมชน พัฒนากลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน และประเมินกลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน วิธีดำเนินการวิจัยเป็นการวิจัยและพัฒนา แหล่งข้อมูล ประกอบด้วย เกษตรกร ตำบลรวมไทยพัฒนา อำเภอพบพระ จังหวัดตาก จำนวน 354 ครัวเรือน ตัวแทนชนเผ่า 19 คน  ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียกับการดำเนินธุรกิจของธุรกิจการเกษตร จำนวน 19 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า เกษตรกรปฏิบัติการบริหารจัดการทำการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน ในภาพรวม อยู่ในระดับปานกลาง ปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อการบริหารจัดการทำการเกษตรที่มีค่าเฉลี่ยในระดับมาก  คือ ด้านลูกค้าและคู่แข่งขัน ด้านเทคโนโลยี ด้านเศรษฐกิจ และด้านสังคม สำหรับวัฒนธรรมชุมชน ศักยภาพชุมชน และทุนทางสังคมที่สัมพันธ์กับเศรษฐกิจการเกษตรของชุมชนที่โดดเด่น คือ ความรู้ ภูมิปัญญา วิถีชีวิต ความเชื่อในการทำการเกษตร และกลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน ตำบลรวมไทยพัฒนา จำนวน 7 กลยุทธ์ ประกอบด้วย การพัฒนาผลิตภัณฑ์เกษตรคุณภาพสูงที่สอดคล้องกับวัฒนธรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น การเสริมสร้างศักยภาพของเกษตรกร การตลาดครบวงจรที่เชื่อมโยงอัตลักษณ์ท้องถิ่น การจัดการห่วงโซ่อุปทานที่เป็นธรรมและยั่งยืน การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงเกษตรและวัฒนธรรมชุมชน การบูรณาการเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพธุรกิจการเกษตร และพันธมิตรทางธุรกิจสินค้าเกษตร โดยผลการประเมินกลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชนตำบลรวมไทยพัฒนา พบว่า วิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าประสงค์ กลยุทธ์ มาตรการ และตัวชี้วัด มีความสอดคล้องกันในระดับมาก ถึงมากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2567). พระราชกรณียกิจด้านเกษตรและสหกรณ์ ร.๙. https://www.moac.go.th/king-thaiagri

ฉัตรทิพย์ นาถสุภา. (2547). ความเป็นมาและสาระสำคัญของแนวคิดวัฒนธรรมชุมชน. สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน.

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.

ศิริอมร กาวีระ. (2560). แนวทางการพัฒนาศักยภาพด้านการตลาดกลุ่มน้ำพริกเกษตรกรบ้านแม่ไข อำเภอบ้านตาก จังหวัดตาก. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยฟาร์อิสเทอร์น. 11(1), 244-255.

สมคิด ทักษิณาวิสุทธิ์. (2553). แนวคิดเกี่ยวกับธุรกิจการเกษตร. ใน เอกสารการสอนชุดวิชา ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับธุรกิจการเกษตร หน่วยที่ 1 ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 1 (พิมพ์ครั้งที่ 7). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

สมชาย ภคภาสน์วิวัฒน์. (2564). การบริหารเชิงกลยุทธ์ (พิมพ์ครั้งที่ 21). อมรินทร์พริ้นทิ้ง แอนด์ พับลิซชิ่ง.

สวาท ไพศาลศิริทรัพย์. (2566). การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วมโดยภาคีเครือข่าย ชุมชนตำบลรวมไทยพัฒนา อำเภอพบพระ จังหวัดตาก. วารสารวิชาการนอร์ทเทิร์น. 10(3), 47-60.

สำนักงานเกษตรอำเภอพบพระ. (2567). ข้อมูลการเกษตร. สำนักงานฯ.

สำนักงานจังหวัดตาก กลุมงานยุทธศาสตรและขอมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัด. (2567). แผนพัฒนาจังหวัดตาก พ.ศ. 2566–2570. สำนักงานฯ.

สำนักงานสภาเกษตรกรจังหวัดตาก. (2567). การประชุมจัดทำแผนพัฒนาการเกษตรระดับหมู่บ้าน ตำบลรวมไทยพัฒนา อำเภอพบพระ จังหวัดตาก. สำนักงานฯ.

อเนก นาคบุตร. (2545). ทุนทางสังคมและประชาสังคมในเมืองไทย. 21 เซ็นจูรี่.

อำนวย พิรุณสาร. (2546). มานุษยวิทยาภาควัฒนธรรม. มหาวิทยาลัยนเรศวร.

Cochran, W.G. (1977). Sampling Techniques (3rd ed). John Wiley & Sons.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-10-24

รูปแบบการอ้างอิง

คู่กระสังข์ ส., บุดสีทา เ., & ธรรมธีระศิษฏ์ ส. (2025). การพัฒนากลยุทธ์การบริหารจัดการธุรกิจการเกษตรบนฐานวัฒนธรรมชุมชน ตำบลรวมไทยพัฒนา อำเภอพบพระ จังหวัดตาก. วารสารสหวิทยาการเพื่อการพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์, 15(2), URU–J.ISD 287877. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/GRAURU/article/view/287877

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย

หมวดหมู่