แนวทางการเสริมสร้างความสุขตามหลักจิตวิทยาแนวพุทธ ของผู้สูงอายุในสถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อโรคโควิด-19
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยเรื่อง แนวทางการเสริมสร้างความสุขของผู้สูงอายุ ในช่วงสถานการณ์โควิด19 ตามหลักจิตวิทยาแนวพุทธ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาลักษณะและองค์ประกอบความสุขของผู้สูงอายุในช่วงสถานการณ์วิกฤตโควิด 19 2) เพื่อศึกษาแนวทางการประยุกต์ใช้หลักจิตวิทยาแนวพุทธเพื่อเสริมสร้างความสุขของผู้สูงอายุในช่วงสถานการณ์วิกฤตโควิด 19 การวิจัยครั้งนั้นใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้วิจัยได้ทำการคัดเลือกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ แบบเจาะจง โดยสรุปผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ประกอบด้วย พระสงฆ์จำนวน 6 รูป จิตแพทย์และนักจิตวิทยา จำนวน 5 ท่าน และตัวแทนผู้สูงอายุจำนวน 5 ท่าน ใช้การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา และการสร้างข้อสรุปแบบอุปนัย ผลการวิจัยพบว่า 1) ลักษณะและองค์ประกอบความสุขของผู้สูงอายุในช่วงสถานการณ์วิกฤตโควิด 19 ผู้วิจัยวิเคราะห์ข้อมูลจากการสัมภาษณ์ พบว่า ความสุขของผู้สูงอายุในวิกฤตโควิด 19 นั้นมีลักษณะสำคัญ คือ ความรู้สึกสบายคลายกังวล และมีบรรยากาศที่ดีของครอบครัวและเพื่อน ห่างไกลโรคภัย มีโอกาสได้สั่งสมบุญกุศลตามความเชื่อ จำแนกเป็น 4 ลักษณะ คือ (1) สุขกาย ได้แก่ การมีสภาวะที่สมบูรณ์ทางด้านร่างกาย การมีปัจจัย 4 เพียงพอ ร่างกายแข็งแรง มีวิถีชีวิตที่เรียบง่าย สามารถปรับตัวให้เข้ากับสิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลง และมีความมั่นคงปลอดภัยห่างไกลเชื้อโรค (2) สุขใจ ได้แก่ มีสภาวะที่สมบูรณ์ทางด้านจิตใจ มีความสุขและสงบยอมรับการเปลี่ยนแปลง สุขภาพจิตดี อารมณ์มั่นคง (3) สุขสัมพันธภาพ ได้แก่ การอยู่ร่วมกับผู้อื่นด้วยความพอใจ (4) สุขสั่งสมบุญ ได้แก่ การได้เติมเต็มชีวิตให้มีความงอกงามทางจิตวิญญาณ 2) แนวทางการประยุกต์ใช้หลักจิตวิทยาแนวพุทธเพื่อเสริมสร้างความสุขของผู้สูงอายุในช่วงสถานการณ์วิกฤตโควิด 19 โดยใช้หลักภาวนา 4 เป็นแนวทางสามารถสร้างความสุขแบบองค์รวม 4 แนวทาง ได้แก่ 1. ใส่ใจสุขภาพ 2. ดูแลใจให้เข้มแข็ง 3. รักษาความสัมพันธ์ 4. หมั่นสั่งสมบุญกุศล
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการสถาบันพัฒนาพระวิทยากร
ข้อความที่ปรากฎอยู่ในบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความ และข้อคิดเห็นนั้นไม่ถือว่าเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการวารสารวิชาการสถาบันพัฒนาพระวิทยากร
เอกสารอ้างอิง
ดุษฎี อายุวัฒน์. (2562). “ความสุขในชีวิตของผู้สูงอายุ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ”. วารสารภาษา ศาสนาและวัฒนธรรม, 8(1): 136-155.
ธิดารัตน์ นวลเดช. (2561). “การเปรียบเทียบความสุขของผู้สูงอายุในโรงเรียนผู้สูงอายุกับผู้สูงอายุในชุมชนเขตเทศบาลเมืองหนองปรือ อำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี”. วารสารด้านการบริหารรัฐกิจและการเมือง, 7(1): 150-174.
พระสมุห์โชคดี วชิรปญฺโญ (ราโชกาญจน์). (2564). “รูปแบบการพัฒนาความสุขของผู้สูงอายุตามแนวพุทธจิตวิทยาในสังคมสมัยใหม่”. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ฯ, 8(2): 41-53.
พระสุรัศ สุรปญฺโญ. (2563). “หลักพุทธธรรมเพื่อเสริมสร้างความสุขสำหรับผู้สูงวัยในพระพุทธศาสนา”. วารสารปรัชญาอาศรม, 2(1): 64-65.
มนทิรา จันดาหาร และจิระสุข สุขสวัสดิ์. (2561).“ความสุขจากการพึ่งตนเองในบั้นปลายชีวิตของผู้สูงอายุในชุมชนชนบท อำเภอภูเรือ จังหวัดเลย”. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฎพิบูลสงคราม, 12(2): 515-530.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
วรเวศม์ สุวรรณระดา. (2559). ชาญชรา: ก้าวสู่สังคมสูงวัยด้วยความรู้และปัญญา. กรุงเทพมหานคร:ห้างหุ้นส่วนจำกัด ภาพพิมพ์.
วรวุฒิ ชมภูพาน. (2564). “ผลของการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่มต่อความสุขของผู้สูงอายุในชุมชน” วารสารสหวิชการเพื่อสุขภาพ, 3(1): 53-60.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2553). เอกสารประกอบการประชุมทิศทางแผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 11. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สุชาดา วงศ์สวาสดิ์. (2563). “ความสุขของผู้สูงอายุในชนบทจังหวัดนครราชสีมา”. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 5(10): 17-34.
อาจ เมธารักษ์. (2564). “พุทธวิธีการดำเนินชีวิตอย่างมีความสุขของผู้สูงอายุ”. วารสารปรัชญาอาศรม, 3(1): 40-51.
Dalai, Lama & Cutler, H.C. (1998). The Art of Happiness: A Handbook for Living. New York: Riverhead Books.
Gomez, et al. (2009). “The influence of personality and life events on subjective well-being from a life span perspective”. Journal of Research in Personality, vol. 43: 345-354.
