การสร้างเสริมสุขภาวะผู้สูงอายุแบบองค์รวมเชิงพุทธบูรณาการ
คำสำคัญ:
สุขภาวะผู้สูงอายุ, แบบองค์รวม, เชิงพุทธบูรณาการบทคัดย่อ
บทความนี้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาวิเคราะห์การสร้างเสริมสุขภาวะผู้สูงอายุแบบองค์รวมเชิงพุทธบูรณาการและหลักการสร้างเสริมสุขภาวะผู้สูงอายุแบบองค์รวมเชิงพุทธบูรณาการ ที่สอดรับกับศาสตร์สมัยใหม่ทั้ง 4 ด้านด้วยกัน คือ 1) ด้านสุขภาวะทางร่างกาย (กายภาพ) หมายถึง การดูแลสุขภาพด้านร่างกายให้แข็งแรง ปราศจากโรคภัย 2) ด้านสุขภาวะความเป็นอยู่กับครอบครัว และสังคมสิ่งแวดล้อม (สีลภาพ) มีศีลปกติบริสุทธิ์ การใช้สอยปัจจัย 4 และสิ่งของเครื่องใช้อย่างฉลาดเหมาะสมและพอเพียง การพัฒนาความสัมพันธ์กับคนในครอบครัว หรือคนรอบข้างทางสังคม และเกื้อกูลกับสิ่งแวดล้อมอย่างมีความสุข 3) ด้านสุขภาวะทางจิตใจ (จิตตภาพ) หมายถึง การทำจิตให้เจริญงอกงาม ดีงาม เข้มแข็ง มีความสุข เบิกบาน มีศีลธรรมประจำใจ จิตใจดีงามสดชื่นผ่องใส ผู้สูงอายุเจริญเมตตาและปฏิบัติสมาธิ 4) ด้านสุขภาวะความเข้าใจความจริงชีวิตด้วยสติปัญญา (ปัญญาภาพ) ประกอบด้วย การฝึกอบรมเจริญปัญญา เพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจ ให้รู้จักคิดพิจารณา แก้ปัญหาด้วยปัญญา มีความเข้าใจชีวิตและโลกอย่างถูกต้องตามความเป็นจริงและความรู้เท่าทันการสื่อสารด้านไอทีถึงความจริงแท้ตามธรรมชาติของสิ่งต่าง ๆ ด้วยเหตุผล
เอกสารอ้างอิง
จิราภา เต่งไตรรัตน์ และคณะ. (2547). จิตวิทยาทั่วไป. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ :มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ไชย ณ พล. (2537). การปกครองของพระพุทธเจ้าระบอบธรรมาธิปไตย. กรุงเทพฯ: เคล็ดไทย.
ถวิล ธาราโรจน์ และคณะ. (2541). จิตวิทยาทั่วไป. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ทิพยฺวิสุทธิ์ .
นิตย์ ทัศนิยม และสมพนธ์ ทัศนิยม. (2555). การสร้างเสริมสุขภาพ การสร้างพลังอำนาจ.ขอนแก่น: โรงพิมพ์คลังนานาวิทยา.
ประเวศ วะสี. (2543). สุขภาพในฐานะอุดมการณ์ของมนุษย์. กรุงเทพฯ: พิมพ์ดี
ประคอง อินทรสมบัติ. (2539). การประเมินภาวะสุขภาพในผู้สูงอายุ. รามาธิบดีพยาบาลสาร. 2(3), 44-56.
พุทธทาสภิกขุ. (2550). ธรรมสำหรับผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.
_______. (2514). การไหว้ทิศอย่างอารยชน. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2549). สุขภาวะองค์รวมแนวพุทธ. พิมพ์ครั้งที่ 14.กรุงเทพฯ: กรมการแพทย์แผนไทยและแพทย์ทางเลือก.
_______. (2546). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลศัพท์. กรุงเทพฯ: มหา
จุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2534). พุทธศาสนากับแนะแนว. กรุงเทพฯ:
สมาคมแนะแนวแห่งประเทศไทย.
พระธรรมสิงหบุราจารย์ (หลวงพ่อจรัญ ฐิตธัมโม). (มปป(. หลักประกันชีวิต ทุกลมหายใจ
ใช้เวลาให้เป็นประโยชน์. กรุงเทพฯ: สถาบันบันลือธรรม.
พระไพศาล วิสาโล. (2549). แลขอบฟ้าเขียว ทางเลือกสำคัญสาหรับอนาคตที่กำลังปรากฏเป็น
จริง. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์โกมลคีมทอง.
พระครูภาวนาโพธิคุณ. (2522). ศึกษาตีความสุขภาวะองค์รวมวิถีพุทธ. วารสารพุทธศาสตร์ปรัชญาพระปริทรรศน์. (2)1.
พระราเชนทร์ วิสารโท. (2559). การบูรณาการพุทธธรรมกับการดูแลสุขภาพระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุของอำเภอศรีวิไล จังหวัดบึงกาฬ. รายงานการวิจัย. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. 2539.
วิไลวรรณ ทองเจริญ. (2539). ภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุ. วารสารมหาวิทยาลัยมหิดล. 2547 (18), 29-30. 2(3), 44-56.
ศรีเรือน แก้วกังวาล. (2540). จิตวิทยาพัฒนาการชีวิตทุกช่วงวัย. พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สิริพร ทาชาติ. (2550). การดูแลผู้สูงอายุวิถีพุทธ : กรณีศึกษาสถานสงเคราะห์ผู้สูงอายุ วัดป่าหนองแซง จังหวัดอุดรธานี. วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม. วัฒนธรรมศาสตร์). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
สุทธิพงศ์ บุญผดุง. (2554). การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในท้องถิ่นโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง (ระยะที่ 1). รายงานการวิจัย. มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
สัมฤทธิ์ ศรีธำรงสวัสดิ์ และคณะ. (2553). รายงานการสังเคราะห์ระบบการดูแลผู้สูงอายุในระยะยาวสำหรับประเทศไทย. มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. กรุงเทพฯ: บริษัท ที คิว พี จำกัด.

