รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา ในกระบวนการจัดการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม

ประสาท  จูมพล

ผู้แต่ง

ประสาท จูมพล มหาวิทยาลัยพะเยา

คำสำคัญ:

สมรรถนะดิจิทัล, นักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา, กระบวนการจัดการเรียนรู้

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาสมรรถนะและแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษาในกระบวนการจัดการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม มีวิธีดำเนินการวิจัย 2 ขั้นตอน ขั้นตอนที่ 1 การศึกษาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา จำนวน 160 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถามสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษา มาตรประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วย ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ขั้นตอนที่ 2 การศึกษาแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษา กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 รูป/คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสัมภาษณ์แนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาในกระบวนการจัดการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรมและวิเคราะห์ข้อมูลด้วย การวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า 1. สมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษาในภาพรวม อยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านการรู้ดิจิทัลอยู่ในระดับมาก และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด คือ ด้านการใช้ดิจิทัล อยู่ในระดับมาก 2. แนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา พบว่า หลักสูตรควรสนับสนุนให้มีการสร้างความรู้ความเข้าใจ มีการจัดอบรม ประชาสัมพันธ์ความรู้ให้แก่นักศึกษา มีการจัดตั้งทีมงานที่มีความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีดิจิทัล รวมทั้งมีการนิเทศ ติดตาม ส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล

เอกสารอ้างอิง

กณิชชา ศิริศักดิ์ และดวงกมล ไตรวิจิตรคุณ. (2563). การวิเคราะห์องค์ประกอบสมรรถนะดิจิทัลสำหรับนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา, An Online Journal of Education, 15(2), 1-11.

จิณณวัตร ปะโคทัง. (2561). ภาวะผู้นำยุคดิจิทัลสำหรับผู้บริหารสถานศึกษามืออาชีพ. ศิริธรรมออฟเซ็ท.

ชูศรี วงศ์รัตนะ. (2560). เทคนิคการใช้สถิติเพื่อการวิจัย(พิมพ์ครั้งที่ 13). กรุงเทพฯ: เทพเนรมิตการพิมพ์.

บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น.

มะยุรีย์ พิทยาเสนีย์, สุภาณี เส็งศรี, และเกษทิพย์ ศิริชัยศิลป์. (2563). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะเทคโนโลยีดิจิทัลของนักศึกษานักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏ. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏลาปาง, 9(1), 64-73.

เมษา นวลศรี และกุลชาติ พันธุวรกุล. (2564). การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันสมรรถนะดิจิทัลสำหรับนักศึกษานักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏ. วารสารครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 49(4), 1-15.

วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2564). สมรรถนะดิจิทัล : Digital Competency. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

ศุภกร ถือธรรม. (2564). การศึกษาสมรรถนะการปฏิบัติงานด้านดิจิทัลของบุคลากรสานักบริหารและ พัฒนาวิชาการ มหาวิทยาลัยขอนแก่น. วารสารการบริหารการศึกษา มมร. วิทยาเขตร้อยเอ็ด, 1(3), 13 - 21.

ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2563). ยุทธศาสตร์การพัฒนาดิจิทัลเพื่อการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ. http://asqa.psru.ac.th/news/policy_digital(63-67).pdf

สุกัญญา แช่มช้อย. (2562). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล (พิมพ์ครั้งที่ 2). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สำนักงานข้าราชการพลเรือน. (2562). ทักษะด้านดิจิทัลของข้าราชการและบุคลากรภาครัฐเพื่อการปรับเปลี่ยนภาครัฐเป็นรัฐบาลดิจิทัล. สำนักงานข้าราชการพลเรือน.https://www.ocsc.go.th/sites/default/files/attachment/circular/w6-2561- attachment_0.pdf

สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (พ.ศ. 2562 - 2580). กระทรวงการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). 25 Elements Digital Competency. สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. https://www.dlbaseline.org/digital-competency

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2559). การเปลี่ยนแปลงด้านการศึกษาในยุคดิจิทัล. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. http://backoffice.onec.go.th/upload/OECForum-13.pdf

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2551). รายงานการวิจัย สมรรถนะนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษาและแนวทางการพัฒนานักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา ในสังคมที่เปลี่ยนแปลง. สกศ.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). รายงานการศึกษา เรื่อง แนวปฏิบัติของการสร้างและส่งเสริมการรู้ดิจิทัลสาหรับนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษา. บริษัทพริกหวานกราฟฟิคจำกัด.

เอกชัย กี่สุขพันธ์. (2560). การบริหารสถานศึกษายุคดิจิทัล (School management in digital era). ทรูปลูกปัญญา. http://www.trueplookpanya.con/knowledge/52232/-edu

อริยวัฒ เฉลิมกิจ. (2564). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศของนักศึกษาหลักสูตรการสอนสังคมศึกษาในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการอาชีวศึกษาจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 8(3), 192 - 204.

Anders Skoy. (March 2016). What is Digital Competence?. Center for Digital Dannelse. https://digital-competence.eu/dc/front/what-is-digital-competence/

UNESCO. (2008). UNESCO ICT Competency Standards for Teachers: Policy Framework. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000156207