แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2

ปิยธิดา เขตคาม; สายัณห์   ผาน้อย; จิราพร  วิชระโภชน์

ผู้แต่ง

ปิยธิดา เขตคาม วิทยาลัยบัณฑิตเอเชีย, ขอนแก่น, ประเทศไทย
สายัณห์ ผาน้อย วิทยาลัยบัณฑิตเอเชีย, ขอนแก่น, ประเทศไทย
จิราพร วิชระโภชน์ วิทยาลัยบัณฑิตเอเชีย, ขอนแก่น, ประเทศไทย

คำสำคัญ:

แนวทาง, ภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยี, สภาพปัจจุบัน, สภาพที่พึงประสงค์

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นของภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2 และ 2) ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2 โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน แบ่งการดำเนินงานเป็น 2 ระยะ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นจากกลุ่มตัวอย่างผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 303 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิและการสุ่มอย่างง่าย เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ระยะที่ 2 ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยี โดยการสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 7 คน และประเมินแนวทางโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 9 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และแบบประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และดัชนีลำดับความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุง (PNI_modified) ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัจจุบันของภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษาโดยรวมอยู่ในระดับมาก (x̄ = 3.68, S.D. = 0.76) ขณะที่สภาพที่พึงประสงค์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (x̄ = 4.96, S.D. = 0.33) ด้านที่มีสภาพปัจจุบันสูงสุดคือการใช้เทคโนโลยีอย่างมีจริยธรรม สังคม และกฎหมาย รองลงมาคือการสนับสนุน การจัดการและดำเนินงานโดยใช้เทคโนโลยี การใช้เทคโนโลยีในการวัดผลและประเมินผล ความเป็นผู้นำและวิสัยทัศน์เชิงเทคโนโลยี และการใช้เทคโนโลยีในการจัดการเรียนการสอนตามลำดับ สำหรับความต้องการจำเป็น พบว่า ด้านการใช้เทคโนโลยีในการจัดการเรียนการสอนมีความต้องการสูงสุด (PNI_modified = 0.364) รองลงมาคือ ความเป็นผู้นำและวิสัยทัศน์เชิงเทคโนโลยี การใช้เทคโนโลยีในการวัดผลและประเมินผล การสนับสนุน การจัดการและดำเนินงานโดยใช้เทคโนโลยี และการใช้เทคโนโลยีอย่างมีจริยธรรม สังคม และกฎหมาย แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีประกอบด้วย 5 ด้าน รวม 15 แนวทาง ได้แก่ การใช้เทคโนโลยีในการจัดการเรียนการสอน ความเป็นผู้นำและวิสัยทัศน์เชิงเทคโนโลยี การใช้เทคโนโลยีในการวัดผลและประเมินผล การสนับสนุน การจัดการและดำเนินงานโดยใช้เทคโนโลยี และการใช้เทคโนโลยีอย่างมีจริยธรรม สังคม และกฎหมาย ผลการประเมินพบว่า แนวทางที่พัฒนาขึ้นมีความเหมาะสม (x̄ = 4.98) และความเป็นไปได้ (x̄ = 4.97) อยู่ในระดับมากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 และ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2553. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ.

จันทิมา ชิ้นปิ่นเกลียว, และคณะ. (2567). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษาของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 3. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์, 8(2).

จิรวัฒน์ รักปัญญาสุทธิกุล, & ชยากานต์ เรืองสุวรรณ. (2565). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารการบริหารการปกครองและนวัตกรรมท้องถิ่น, 7(2), 241–256.

เจนจิรา จุ้ยประโคน. (2566). ภาวะผู้นำทางเทคโนโลยีการศึกษาของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาบุรีรัมย์ เขต 2. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 3(2), 397–412.

ชัยนาม บุญนิตย์. (2563). ภาวะผู้นำทางเทคโนโลยีและนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต 2 (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์.

ชูพงศ์ อยู่ภักดี. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยภูมิ เขต 1 (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

ทิศนา แขมมณี. (2561). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 22). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.

ปรัชญา สาริพัฒน์. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชน จังหวัดสุราษฎร์ธานี (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

รัชนี สุทธิประภา. (2566). ภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 3 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยพะเยา.

สมนึก ภัททิยธนี. (2551). การวัดผลการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 6). ประสานการพิมพ์.

สุจริต แสงสุวรรณ์. (2566). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.

อดิศักดิ์ ดงสิงห์. (2560). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 1 (การศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง, ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

อัสนี โปราณานนท์. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพะเยา เขต 1 (การศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง, การศึกษามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยพะเยา.

American Institutes for Research. (2009). Evaluation of the school technology leadership initiative: Report 2. Author.

Apsorn, A., Sisan, B., & Tungkunanan, P. (2019). Information and communication technology leadership of school administrators in Thailand. International Journal of Instruction, 12(2), 639–650. https://eric.ed.gov/?id=EJ1210977

Burke, R., & Cooper, C. (2004). Leading in turbulent times: Managing in the new world of work. Blackwell Publishing. https://www.semanticscholar.org/paper/Leading-in-turbulent-times

Chuanaphaisan, J. (2020). Guidelines for developing technology leadership of school administrators in Thawarawadee consortium schools under the Secondary Educational Service Area Office Suphanburi (Independent study, Master of Education). Silpakorn University.

Coatney, S. (2010). The many faces of school library leadership. ABC-CLIO.

Consortium for School Networking. (2004). Leadership and community involvement dramatically impact education technology budgets. Fratelli Group.

Cronbach, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297–334. https://doi.org/10.1007/BF02310555

International Society for Technology in Education. (2016). Five reasons why the 2016 ISTE standards for students matter. https://www.iste.org/explore/ISTE-Standards-in-Action/Five-reasons-why-the-2016-ISTE-Standards-for-Students-matter

International Society for Technology in Education. (2018). ISTE standards for education leaders. https://www.iste.org/standards/iste-standards-for-education-leaders

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308