บทบาทการเชื่อมโยงภูมิภาคของพระมหาเถระในล้านนา

ผู้แต่ง

  • พรหมเรศ แก้วโมลา
  • อรอนงค์ วูวงศ์
  • เกรียงศักดิ์ ฟองคำ

คำสำคัญ:

บทบาทของพระมหาเถระล้านนา, การเชื่อมโยง, ภูมิภาค, วิถีคิดและอัตลักษณ์

บทคัดย่อ

               การวิจัยเรื่อง “บทบาทการเชื่อมโยงภูมิภาคของพระมหาเถระในล้านนา” มีวัตถุประ สงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดและวิถีอัตลักษณ์ของครูบามหาเถระในล้านนา 2) เพื่อศึกษาบทบาทการเชื่อมโยงเส้นทางวัฒนธรรมของครูบา มหาเถระในล้านนา และ 3) เพื่อวิเคราะห์อิทธิพลความสัมพันธ์และผลงานที่มีต่อการศึกษา การเผยแผ่ การสร้างเครือข่ายและวัฒน ธรรมทางพระพุทธศาสนาของครูบามหาเถระในล้านนา การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณ ภาพ โดยทำการศึกษาจากเอกสาร ตำรา

               ผลการวิจัยพบว่า

               1. แนวคิดและวิถีอัตลักษณ์ของครูบามหาเถระในล้านนา พบว่า  1) ความมุ่งมั่นในการศึกษาธรรมวินัยและพระไตรปิฎกให้แตกฉานจนสามารถรวบรวมรจนาหรือจารึกคัมภีร์ใบลานและนำมาเผยแผ่ไว้มากมาย 2) ปฏิปทา จริยวัตรที่เรียบร้อยงดงามควรแก่การเคารพและบูชาเป็นที่ประจักษ์แก่สังคมตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน เช่น ความสันโดษ ความเสียสละ 3) คุณสมบัติเฉพาะของคำว่า “ครูบา” คือ ความเป็นผู้ปฏิบัติดี ปฏิบัติชอบและสร้างคุณงามความดีอั้นนำไปสู่การเผยแผ่พระพุทธศาสนาที่เชื่อมโยงกับวิธีการต่าง ๆ เพื่อสร้างพลังศรัทธาให้แก่พุทธศาสนิกชน 2. บทบาทการเชื่อมโยงเส้นทางวัฒนธรรมของครูบามหาเถระในล้านนา พบว่า   1) การรจนารวบรวมและจารึกคัมภีร์พระไตรปิฎก อีกทั้งในรูป แบบของวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาต่าง ๆ 2) การจารึกไปในสถานที่ต่าง ๆ เพื่อสร้างและบูรณปฏิสังขรณ์ศาสนสถานต่าง ๆ โดยร่วมกับวัดและชุมชนเพื่อให้เป็นศูนย์กลางของพุทธศาสนิกรรม 3) การเผยแผ่พุทธศาสนาไปสู่ดินแดนพุทธศาสนาในต่างประเทศ โดยการก่อตั้งสำนักปฏิบัติธรรมต่าง ๆ นอกจากนี้ มีการเทศน์และอบรมการปฏิบัติวิปัสสนากัมมัฏฐานฐาน 3. อิทธิพล ความสัมพันธ์และผลงานที่มีต่อการศึกษา เผยแผ่ การสร้างเครือ ข่ายและวัฒนธรรมทางพระพุทธศาสนาของครูบามหาเถระในล้านนาพบว่า 1) สร้างวัฒน ธรรมทางพระพุทธศาสนาจากความเชื่อของพุทธศาสนิกชนที่มีต่อวรรณกรรมและคัมภีร์ใบลานโดยให้นักวิชาการหรือสถาบันการศึกษาต่าง ๆ เข้ามาทำการปริวรรตคัมภีร์ใบลานและนำเอาองค์ความรู้นั้นมาเผยแผ่สู่สาธารณชนในรูปแบบต่าง ๆ 2) การสร้างและบูรณ ปฏิสังขรณ์สถานที่สำคัญทางพระพุทธศาสนาในจังหวัด และ เขตภาคเหนือเป็นการสร้างศรัทธาแก่พุทธศาสนิกชนที่อยู่ห่างไกล  อีกทั้งการสร้างวัตถุที่เป็นประโยชน์แก่ชุมชนในเขตภาคเหนือซึ่งถือว่าเชื่อมสัมพันธ์วัฒนธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ก่อให้เกิดศรัทธาแก่พุทธศาสนิกชน เช่น ถนน วัด โบสถ์ วิหาร เจดีย์ อาคารและสถานศึกษา 3) การสนับสนุนส่งเสริมพระภิกษุและสามเณรในด้านการศึกษา เช่น พระภิกษุและสามเณรต่างชาติที่เข้ามาเรียนในประเทศไทย การสร้างศาสนทายาทเพื่อเผยแผ่พระพุทธศาสนาเป็นการวางรากฐานพระพุทธศาสนาให้มั่นคงสืบต่อไป 4) สร้างเครือข่ายด้วยการเผยแผ่หลักการในการปฏิบัติวิปัสสนากัมมัฏฐานโดยการจาริกไปในสถานที่ต่าง ๆ ในเขตภาคเหนือซึ่งเป็นการเชื่อมโยงชาติพันธุ์ อีกทั้งได้เผยแผ่การปฏิบัติวิปัสสนากัมมัฏฐานไปยังประเทศต่าง ๆ ทั้งแถบเอเชีย ยุโรป และอเมริกา

เอกสารอ้างอิง

จรัส โฆษณานันท์. (2549). พระครูบาเจ้าศรีวิชัย อริยสงฆ์แห่งล้านนา. กรุงเทพฯ: ห้างหุ้นส่วนจำกัด มีเดีย เพรส.

เทพประวิณ จันทร์แรง. (2559). ปราชญ์ทางพระพุทธศาสนาในล้านนา. ใน สารนิพนธ์พุทธศาสตรบัณฑิต. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่. (2542). ชีวิตและผลงานของพระสิริมังคลาจารย์. เชียงใหม่: ดาวคอมพิวกราฟิก.

________. (2556). ตามรอยพระสิริมังคลาจารย์สังฆปราชญ์ล้านนา. เชียงใหม่: โรงพิมพ์จรรยาฟิล์ม.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

แสง จันทร์งาม. (2523). พุทธศาสนาในล้านนาไทย. เชียงใหม่: ทิพย์เนตรการพิมพ์.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2020-06-30

รูปแบบการอ้างอิง

แก้วโมลา พ. . ., วูวงศ์ อ. . ., & ฟองคำ เ. . (2020). บทบาทการเชื่อมโยงภูมิภาคของพระมหาเถระในล้านนา. Journal of Buddhist Education and Research (JBER), 6(1), 148–162. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jber/article/view/242777

ฉบับ

ประเภทบทความ

Research Article