การศึกษาองค์ประกอบของจรณทักษะของครู
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบของจรณทักษะของครู โดยแบ่งการวิจัยออกเป็น 2 ขั้นตอน ดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 การสังเคราะห์องค์ประกอบของจรณทักษะของครู โดยศึกษาจากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องจำนวน 10 แหล่งที่ได้รับการตีพิมพ์ย้อนหลังไม่เกิน 10 ปี (พ.ศ. 2559-2568) และผ่านเกณฑ์คัดเลือกองค์ประกอบที่มีความถี่ตั้งแต่ร้อยละ 40 ขึ้นไป เครื่องมือที่ใช้ได้แก่ แบบสังเคราะห์เอกสาร สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ขั้นตอนที่ 2 การประเมินความเหมาะสมขององค์ประกอบจรณทักษะของครู โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จํานวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการศึกษาพบว่า องค์ประกอบจรณทักษะของครูประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การสื่อสาร 2) การทำงานเป็นทีม 3) การคิด 4) ภาวะผู้นำ และ 5) การมีจริยธรรม ผลการประเมินความเหมาะสมขององค์ประกอบโดยรวมอยู่ในระดับ มาก (x̄=4.23, S.D. =1.01)
เอกสารอ้างอิง
คณะกรรมการจัดทำพจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ร่วมสมัย ราชบัณฑิตยสถาน. (2557). พจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ร่วมสมัย.
จิตราภรณ์ วงศ์คำจันทร์. (2566). รายงานโครงการวิจัยฉบับสมบูรณ์: โครงการการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ตามแนวจิตตปัญญาศึกษาผสานการเรียนรู้แบบเชิงรุก เพื่อเสริมสร้าง soft skills ของนักศึกษาวิชาชีพครูมหาวิทยาลัยราชภัฏร้อยเอ็ด.
ชลวิช นัทธี. (2566). หลักสูตรการพัฒนาทักษะทางสังคมที่จำเป็นในยุคดิจิทัลเพื่อรองรับการพัฒนาแห่งอนาคต [เอกสารที่ไม่ได้ตีพิมพ์]. สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
ปิยพงษ์ คล้ายคลึง. (2564). การพัฒนาครูทั้งระบบ. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
มนตรี อินทา. (2562). Soft skills: ทักษะที่จำเป็นสู่ความเป็นมืออาชีพของครูยุคใหม่. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 20(1), 153–167.
มนัสวาท ไชยแสง. (2567). แนวทางการพัฒนา soft skills ของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 10(1), 687–702.
ไหมไทย ไชยพันธุ์. (2565). Soft skills: ทักษะสำคัญสำหรับครูในสังคมพหุวัฒนธรรม. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 10(1), 334–351.
รัตนากร มหัตกุล. (2561). ประสิทธิผลการดำเนินงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนโรงเรียนในเครืออัครสังฆมณฑลท่าแร่–หนองแสง [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร].
รพีพร ภูแล่นดี. (2562). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 3 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].
สุทธิกานต์ บริเอก. (2564). ภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อการปฏิบัติงานของครูผู้สอนในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 22 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร].
อมรรัตน์ วงศ์ศรียา. (2562). การพัฒนาคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนในโรงเรียนคุณธรรม สพฐ.: กรณีโรงเรียนบ้านนาแมด สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 2 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร].
วิทยาลัยการศึกษาตลอดชีวิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. (2568). หลักสูตร Skills4Life. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. https://www.lifelong.cmu.ac.th/
สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา. (2560). มาตรฐานวิชาชีพครู. สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). นโยบายและแผนการศึกษาแห่งชาติ. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
อนวัช จิตรักษ์. (2562). ทักษะชีวิตและการทำงาน (soft skills) ของครูผู้ช่วยในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ [วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยขอนแก่น].
Alfayez, W. B., & Al-Omari, A. (2024). The degree of Jordanian science teachers' practice of soft skills in the classroom. Pegem Journal of Education and Instruction, 14(2), 192–204. https://doi.org/10.47750/pegegog.14.02.21
Di Carlo, E., et al. (2023). "I should do her finger here, on her cheek—Hmm, to play or to draw? That's how one thinks": What preschoolers tell us about thinking through drawing. Education Sciences, 13(12), 1225. https://doi.org/10.3390/educsci13121225
Fennell, K. (2021). Conceptualizations of leadership and relevance to health and human service workforce development: A scoping review. Journal of Multidisciplinary Healthcare, 14, 3035–3051. https://doi.org/10.2147/JMDH.S329628
Fernandes, P. R., Jardim, J., & Lopes, M. C. (2021). The soft skills of special education teachers: Evidence from the literature. Education Sciences, 11(3), 125. https://doi.org/10.3390/educsci11030125
Kurniadi, W., & Mahaputra, M. R. (2021). Determination of communication in the organization: Non-verbal, oral, and written (A literature review). Journal of Law, Politic and Humanities, 1(4), 164–172.
McEwan, D., Ruissen, G. R., Eys, M. A., Zumbo, B. D., & Beauchamp, M. R. (2017). The effectiveness of teamwork training on teamwork behaviors and team performance: A systematic review and meta-analysis of controlled interventions. PLOS ONE, 12(1), Article e0169604. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0169604
Oluwaseyi, J. (2024). Cognitive psychology [Unpublished manuscript]. ResearchGate. https://www.researchgate.net/publication/385884965_Cognitive_Psychology
Papandreou, M., & Kalouda, A. (2023). "I should do her finger here, on her cheek—Hmm, to play or to draw? That's how one thinks": What preschoolers tell us about thinking through drawing. Education Sciences, 13(12), 1225. https://doi.org/10.3390/educsci13121225
Rebrina, F. G., Khakimova, S. D., & Ishkinyaeva, A. R. (2019). Networking cooperation in forming soft skills of a new type of teacher. Space and Culture, India, 7(3), 168–177.
Singer, P. (2023). Ethics. In Encyclopaedia Britannica. https://www.britannica.com/topic/ethics-philosophy
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal of Buddhist Education and Research (JBER)

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

