การบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา  สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3

ธิดารัตน์  ศรีวังโพน; พระครูปลัดบุญช่วย  โชติวํโส (อุ้ยวงค์); พระครูวินัยธรวรวุฒิ  เตชธมฺโม

ผู้แต่ง

ธิดารัตน์ ศรีวังโพน มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, วิทยาเขตขอนแก่น, ขอนแก่น, ประเทศไทย
พระครูปลัดบุญช่วย โชติวํโส (อุ้ยวงค์) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, วิทยาเขตขอนแก่น, ขอนแก่น, ประเทศไทย
พระครูวินัยธรวรวุฒิ เตชธมฺโม มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, วิทยาเขตขอนแก่น, ขอนแก่น, ประเทศไทย

คำสำคัญ:

การบริหารงานวิชาการ, หลักอิทธิบาท 4, ผู้บริหารสถานศึกษา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาสภาพการบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3 และเสนอแนวทางการบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3 เป็นงานวิจัยในรูปแบบระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี ได้แก่วิจัยเชิงปริมาณในการตอบแบบสอบถาม กลุ่มตัวอย่าง 285 คน และการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้การสัมภาษณ์ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 9 คน การวิเคราะห์ข้อมูลผู้วิจัยเชิงปริมาณด้วยค่าสถิติพื้นฐานและวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหาผลการวิจัยปรากฏว่า 1) การบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต3 โดยภาพรวมรายด้านอยู่ในระดับมากที่สุด เรียงลำดับจากมากไปน้อย ได้แก่ ด้านการพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 ด้านการพัฒนาสื่อและเทคโนโลยีทางการศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 ด้านการวัดผลและประเมินผลการเรียนรู้ ตามหลักอิทธิบาท 4 ด้านการนิเทศการศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 และด้านการพัฒนากระบวนการเรียนรู้ตามหลักอิทธิบาท 4 ตามลำดับ 2) แนวทางการบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต3 ผู้บริหารมีผู้บริหารสถานศึกษา มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาและปรับปรุงหลักสูตรสถานศึกษา ให้มีคุณภาพและสอดคล้องกับสภาพสังคมในปัจจุบัน โดยผู้บริหารได้สร้างความพึงพอใจและเปิดโอกาสให้ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมในการพัฒนาและปรับปรุงหลักสูตรของสถานศึกษา ผู้บริหารสถานศึกษามีสถานศึกษา มีความมุ่งมั่น พัฒนา สนับสนุนให้ครูดำเนินการวัดและประเมินผล นำผลการวัดเป็นข้อมูลประเมินผลพัฒนาการผู้เรียน เพื่อใช้ปรับปรุงกระบวนการจัดการเรียนรู้ ผู้บริหารสถานศึกษามีความพอใจส่งเสริมให้ครูผู้สอนมีความรู้ในการผลิตและพัฒนาสื่อนวัตกรรมและเทคโนโลยี ส่งเสริมให้ครูมีการเผยแพร่สื่อ นวัตกรรมที่เป็นประโยชน์ ต่อองค์กรวิชาชีพครู

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

กมล ภู่ประเสริฐ. (2557). การบริหารงานวิชาการในสถานศึกษา. เสริมสินพรีเพรสซิสเท็ม.

กนกพร มาอ้วน. (2564). การบริหารการศึกษาระดับขั้นพื้นฐานอย่างมืออาชีพในศตวรรษที่ 21. ใน การประชุมวิชาการนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 14.

ฉลอง มาปรีดา. (2537). คุณธรรมสำหรับผู้บริหาร. โอ.เอส.พริ้นติ้งเฮ้าส์.

ธีรรัตน์ กิจจารักษ์. (2542). เอกสารคำสอนวิชาการบริหารการศึกษา. สถาบันราชภัฏเพชรบูรณ์.

พงษ์ศักดิ์ ปัญจพรผล. (2542). องค์การและการจัดการ. สถาบันราชภัฏนครปฐม.

พิณ เกชาคุปต์. (2544). การจัดการปฏิบัติงาน. โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

พระครูวินัยธรวรวุฒิ เตชธมฺโม. (2564). รูปแบบการบริหารจัดการตามหลักสัปปุริสธรรม 7 ของโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 7 (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย).

พระธรรมโกศาจารย์ (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2549). พุทธวิธีการบริหาร. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2548). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. เอส.อาร์.พริ้นติ้งแมสโปรดักส์.

มนัส พลายชุ่ม. (2540). ความพอใจของผู้ปกครองนักเรียนที่มีต่อการบริหารงานโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา จังหวัดอ่างทอง (ปริญญานิพนธ์, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ).

รุจิร์ ภู่สาระ, และ จันทรานี สงวนนาม. (2545). การบริหารหลักสูตรสถานศึกษา. บุ๊คพอยท์.

รัตนา กาญจนพันธุ์. (2554). การบริหารสถานศึกษา. มิตรภาพการพิมพ์และสตูดิโอ.

วิจารณ์ พาณิช. (2556). ครูเพื่อศิษย์สร้างห้องเรียนกลับทาง. เอส.อาร์.พริ้นติ้งแมสโปรดักส์.

วิโรจน์ สารรัตนะ. (2542). การบริหารหลักการ ทฤษฎี และประเด็นทางการศึกษา. โรงพิมพ์ทิพย์วิสุทธิ์.

สรัลรัศน์ เตชะจิรสิน. (2564). การบริหารการจัดการองค์การในยุคโควิด-19 ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น (วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเกริก).

สิรินญา ศิริประโคน. (2561). การบริหารสถานศึกษาโดยใช้หลักธรรมาภิบาลของโรงเรียนบ้านมาบเตย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 1 (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเกริก).

สุรชัย พรมปากดี. (2565). ปัจจัยทางการบริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารงานโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครพนม (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร).

สุภารดา สัญญะสาร. (2556). การบริหารการศึกษาตามหลักธรรมาภิบาลในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3 (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย).

สุนทร สายคำ, และ พระอธิการบุญช่วย โชติวํโส. (2560). ภาวะผู้นำของผู้บริหารในมุมมองของผู้ใต้บังคับบัญชา. วารสารสถาบันวิจัยพิมลธรรม, 4(2).

เสนาะ ติเยาว์. (2544). หลักการบริหาร. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สมพิศ โห้งาม. (2553). การบริหารสถานศึกษาและการประกันคุณภาพการศึกษา. มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

สมเดช สาวันดี. (2563). การนำเสนอรูปแบบการบริหารการศึกษาปฐมวัยในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานต้นแบบ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 5 (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย).

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3. (2566). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ 2566.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 3. (2567). รายงานผลการดำเนินงานตามแผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. พริกหวานกราฟฟิค.