เสริมสร้างการดำเนินชีวิตอย่างสมดุลด้วยหลักอายุสสธรรม 5: กรณีศึกษาผู้สูงอายุชุมชนวัดแสนสุข ตำบลแสนสุข อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่องเสริมสร้างการดำเนินชีวิตอย่างสมดุลด้วยหลักอายุสสธรรม 5 : กรณีศึกษาผู้สูงอายุชุมชนวัดแสนสุข ตำบลแสนสุข อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี การเสริมสร้างการดำเนินชีวิตอย่างสมดุลของผู้สูงอายุ 2) ศึกษาหลักอายุสสธรรม 5 และ 3) วิเคราะห์เสริมสร้างการดำเนินชีวิตอย่างสมดุลด้วยหลักอายุสสธรรม 5 : กรณีศึกษาผู้สูงอายุชุมชนวัดแสนสุข ตำบลแสนสุข อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี
ผลการศึกษาพบว่า 1) การดำเนินชีวิตอย่างสมดุลเป็นปัจจัยสำคัญต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุอย่างรอบด้าน ครอบคลุมมิติด้านร่างกาย จิตใจ สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม สอดคล้องกับแนวคิดสุขภาวะแบบองค์รวมขององค์การอนามัยโลก ที่เน้นความสมบูรณ์ทั้งทางกาย จิตใจ และสังคม โดยต้องอาศัยการวางแผนชีวิต การดูแลสุขภาพแบบองค์รวม การสร้างสัมพันธภาพ และการยึดมั่นคุณธรรม 2) หลักอายุสสธรรม 5 ได้แก่ สัปปายการี สัปปาเยมัตตัญญู ปริณตโภชี กาลจารี และพรหมจารี เป็นแนวทางส่งเสริมการมีอายุยืนอย่างมีคุณภาพ ช่วยสร้างสุขนิสัยที่ดี ลดพฤติกรรมเสี่ยง และเสริมสร้างสติ สมาธิ ปัญญา อันนำไปสู่ความสมดุลทางกายและใจ สามารถบูรณาการกับแนวทางส่งเสริมสุขภาพของกระทรวงสาธารณสุขได้อย่างเหมาะสม 3) การวิเคราะห์กรณีศึกษาพบว่า วัดมีบทบาทเป็นศูนย์กลางกิจกรรมทางศาสนาและสังคม สนับสนุนการดูแลสุขภาพ การมีส่วนร่วม และการดำเนินชีวิตตามหลักพุทธปรัชญา ส่งผลให้ผู้สูงอายุสามารถพัฒนาสุขภาวะทั้ง 4 มิติ ได้แก่ ร่างกาย จิตใจ สังคม และสิ่งแวดล้อม อย่างสมดุล มีคุณค่า และยั่งยืน สอดคล้องกับบริบทสังคมผู้สูงอายุของประเทศไทยในปัจจุบันและอนาคต