แนวทางการป้องกันการออกกลางคันของนักเรียนกลุ่มชาติพันธุ์ในพื้นที่สูง ศูนย์การบริหารจัดการศึกษาแม่สวด สังกัดสำนักงานเขต พื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 2

วทัญญู  สมด้วง; สุรพงษ์  แสงสีมุข

ผู้แต่ง

วทัญญู สมด้วง วิทยาลัยนอร์ทเทิร์น, ตาก, ประเทศไทย
สุรพงษ์ แสงสีมุข วิทยาลัยนอร์ทเทิร์น, ตาก, ประเทศไทย

คำสำคัญ:

แนวทางการป้องกัน, การออกกลางคัน, กลุ่มชาติพันธุ์, พื้นที่สูง

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้ใช้ระเบียบการวิจัยแบบผสม มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพและปัญหาการออกกลางคันของนักเรียนกลุ่มชาติพันธุ์ในพื้นที่สูง และ2) หาแนวทางการป้องกันการออกกลางคันของนักเรียนกลุ่มชาติพันธุ์ในพื้นที่สูง ศูนย์การบริหารจัดการศึกษาแม่สวด สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 2 แบ่งการวิจัยออกเป็น 2 ขั้นตอน ประชากรได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอนในศูนย์การบริหารจัดการศึกษาแม่สวด สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 2 จำนวน 111 คน และผู้ทรงคุณวุฒิ 9 คน โดยใช้แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์มีโครงสร้าง วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนาเพื่อหาความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า สภาพการออกกลางคัน โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง (μ = 2.68, σ = 1.17) สภาพด้านครอบครัว เป็นสาเหตุสูงที่สุด ส่วนสภาพด้านผู้เรียน เป็นสาเหตุต่ำที่สุด ปัญหาการออกกลางคัน คือ ขาดเรียนบ่อย อุปกรณ์การเรียนมีไม่เพียงพอ บ้านพักอยู่ห่างไกล ผู้ปกครองมีฐานะยากจนและมีความสัมพันธ์กับครูน้อย แนวทางการป้องกันการออกกลางคันคือ ควรมีการพัฒนาทักษะอาชีพเพื่อให้ผู้เรียนมีรายได้ระหว่างเรียนโดยการมีส่วนร่วมกับสถานบันอาชีวศึกษาและสถานประกอบการในพื้นที่ ปรับปรุงการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนให้จริงจัง สนับสนุนพัฒนาสภาพแวดล้อมภายในให้น่าเรียนรู้ พัฒนาครูให้จัดการเรียนการสอนที่สนองความสนใจของผู้เรียน และส่งเสริมการมีปฏิสัมพันธ์ที่ดีระหว่างโรงเรียนกับชุมชน

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2562). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

กัมปนาท พระสุพรรณ์. (2563). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการออกกลางคันของนักเรียนนักศึกษาในสถานศึกษาสังกัดอาชีวศึกษาจังหวัดศรีสะเกษ [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ].

ณิยดา ชูวณิชชานนท์. (2562). การศึกษาสภาพปัญหาและแนวทางแก้ไขการออกกลางคันของนักเรียน นักศึกษา วิทยาลัยอาชีวศึกษาชลบุรี จังหวัดชลบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยบูรพา].

ประทีป เนตรพุกกณะ. (2562). การพัฒนาการดำเนินงานการแก้ปัญหาการออกกลางคันของนักเรียนโรงเรียนเกาะพะงันศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 11 [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี].

พัชราภา ตันติชูเวช. (2560). แนวทางการจัดการศึกษาสำหรับเด็กและเยาวชนนอกระบบการศึกษา: กรณีศึกษาจังหวัดตาก [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์].

พัฒนรัตน์ มณฑลอนันต์ธร. (2562). การแก้ไขปัญหานักเรียนออกกลางคัน และเสี่ยงออกกลางคันในสถานศึกษาของกลุ่มเครือข่ายการจัดการศึกษาสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1 โดยใช้กระบวนการแบบมีส่วนร่วม. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

มนต์นภัส มโนการณ์. (2560). การสังเคราะห์การจัดการศึกษาขั้นพื้นฐานบนพื้นที่สูงและทุรกันดาร. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 18(1), 70–82.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 2. (2566). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566. แม่ฮ่องสอน: กลุ่มส่งเสริมการจัดการศึกษา.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก. (2564). รายงานการวิจัยการแก้ไขปัญหานักเรียนออกกลางคันอย่างยั่งยืน. ตาก: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2554). สถิติข้อมูลทางการศึกษาปีการศึกษา 2554. กรุงเทพฯ: สำนักนโยบายและแผนการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2559). ระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียน (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). การวิจัยออกแบบแนวทางการดำเนินงานป้องกัน เฝ้าระวัง ติดตามและช่วยเหลือเด็กตกหล่นและเด็กออกกลางคันตามโครงการ “พาน้องกลับมาเรียน”. กรุงเทพฯ: กลุ่มวิจัยและพัฒนานโยบาย สำนักนโยบายและแผนการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.

อัครพงษ์ ธรรมาวิวัฒน์. (2567). แนวทางการบริหารจัดการนักเรียนออกกลางคันโรงเรียนพื้นที่สูง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 3 [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์].