การส่งเสริมกิจการและกิจกรรมผู้เรียนที่เน้นคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม วินัย และ คุณลักษณะที่พึงประสงค์ของไทย

นิสารัตน์ แสงศรีเรือง; ศิวกร อินภูษา; ยิ่งสรรค์ หาพา

ผู้แต่ง

นิสารัตน์ แสงศรีเรือง มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตขอนแก่น, ประเทศไทย
ศิวกร อินภูษา มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตขอนแก่น, ประเทศไทย
ยิ่งสรรค์ หาพา มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตขอนแก่น, ประเทศไทย

คำสำคัญ:

คุณธรรม, การเรียนรู้ผ่านกิจกรรม

บทคัดย่อ

การส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม วินัย และคุณลักษณะที่พึงประสงค์ของผู้เรียนถือเป็นปัจจัยสำคัญในการพัฒนาศักยภาพของเยาวชนไทย บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการบูรณาการคุณธรรมและจริยธรรมในกิจกรรมทางการศึกษา โดยเน้นการเชื่อมโยงคุณลักษณะดังกล่าวกับการพัฒนาทักษะวิชาการและการเรียนรู้ผ่านประสบการณ์จริง กิจกรรมที่ถูกออกแบบ เช่น กิจกรรมจิตอาสา การจัดค่ายคุณธรรม และการเรียนรู้ผ่านโครงงาน ได้รับการพิสูจน์ว่าเป็นวิธีการที่ช่วยส่งเสริมความรับผิดชอบ ความมีวินัย และจิตสำนึกต่อส่วนรวมในผู้เรียน นอกจากนี้ บทบาทของครู ผู้บริหาร โรงเรียน ชุมชน และผู้ปกครองมีความสำคัญอย่างยิ่งในการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ที่มุ่งเน้นคุณธรรม บทความยังกล่าวถึงปัจจัยที่เอื้อและอุปสรรคที่ส่งผลต่อการส่งเสริมกิจกรรม พร้อมทั้งเสนอแนะแนวทางการแก้ไข เช่น การพัฒนากรอบนโยบาย การสนับสนุนทรัพยากร และการพัฒนาครูเพื่อความยั่งยืน การวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่าการบูรณาการคุณธรรมและกิจกรรมในโรงเรียนสามารถเป็นรากฐานสำคัญในการพัฒนาสังคมไทยอย่างยั่งยืน

คำสำคัญ: คุณธรรม, การเรียนรู้ผ่านกิจกรรม, การพัฒนาผู้เรียน

เอกสารอ้างอิง

กรมวิชาการ. (2549). แนวทางการส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมในสถานศึกษา.กระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน.กระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2564a). แนวทางการพัฒนาค่านิยม 12 ประการ.กระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2564b). แนวทางการส่งเสริมคุณธรรมในสถานศึกษา.กระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2565). แนวทางการพัฒนาการเรียนรู้แบบผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง.กระทรวงศึกษาธิการ.

นิวัฒน์ สินไชย. (2560). การศึกษาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ในเด็กและเยาวชนไทย.วารสารวิจัยทางการ ศึกษา, 12(1), 22–35.

สํานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. (2564). ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในระบบการศึกษาไทย.สํานักงาน กองทุนสนับสนุนการวิจัย.

สํานักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. (2565). บทบาทของศาสนาพุทธในสังคมไทย.สํานักงานพระพุทธศาสนา แห่งชาติ.

สํานักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2565). รายงานการพัฒนาคุณธรรมในสถานศึกษา.กระทรวงศึกษาธิการ.

Bandura, A. (2018). Social learning theory.Prentice Hall.

Beard, R., & Thomson, P. (2021). Parent and community involvement in education: A key determinant of academic success. International Journal of Applied Research in Social Sciences, 6(3), 372–382.

Cefai, C., & Cavioni, V. (2021). The importance of a positive school climate for student well- being: Implications for educational practice. Journal of Educational Psychology, 113(2), 245–259.

Cordova, D., Jr., Chisom, E., & Adeniyi, P. (2024). Strengthening partnerships between schools and community organizations. International Journal of Applied Research in Social Sciences, 6(3), 374–382.

Khunanon, W. (2023). The factors hindering Thai education. Journal of Public Administration, 15(2), 45–60.

Kohlberg, L. (1981). Essays on moral development: Vol. 1. The philosophy of moral development.Harper & Row.

Lloyd, C. (2025). Exploring desirable student characteristics: Integrating academic and social- emotional learning. Journal of Educational Research, 118(1), 45–60.

Musling, M., Tenkorang, E., & Apatinga, A. (2021). The role of parents in moral development: A collaborative approach with schools. Journal of Moral Education, 50(2), 123–140.

Nattayan, S. (2023). Challenges in implementing educational activities in Thai schools. Thai Journal of Educational Research, 12(1), 23–34.

Organisation for Economic Co-operation and Development. (2022). Education for a changing world.OECD Publishing.

Rest, J. R., Narvaez, D., Bebeau, M. J., & Thoma, S. J. (2020). Postconventional moral thinking: A neo-Kohlbergian approach.Psychology Press.

Thitinun, T. (2023). Exploring desirable student characteristics: Integrating academic and social-emotional learning. Journal of Educational Research, 118(1), 45–60.

UNICEF. (2021). The state of the world's children 2021: On my mind.UNICEF.

Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.

Wihakhaphirom, K. (2023). Factors promoting quality education in Thailand: A comprehensive analysis. International Journal of Education and Development, 8(4), 56–72.

World Economic Forum. (2023). Global risks report 2023.World Economic Forum.