การพัฒนาชุดการสอน เรื่องศาสนากับการดำเนินชีวิต โดยใช้รูปแบบโครงงานเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 กลุ่มเครือข่ายหนองแสง จังหวัดอุดรธานี
คำสำคัญ:
การพัฒนาชุดการสอน รูปแบบโครงงานเป็นฐาน ทักษะการคิดวิเคราะห์บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ (1) เพื่อพัฒนาชุดการสอน เรื่องศาสนากับการดำรงชีวิต โดยใช้รูปแบบโครงงานเป็นฐาน เป็นไปตามเกณฑ์ 80/80 (2) เพื่อเปรียบเทียบทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนก่อนและหลังเรียน (3) เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนและหลังเรียนในรายวิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม และ (4) เพื่อศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 กลุ่มเครือข่ายหนองแสง จังหวัดอุดรธานี ที่มีต่อการจัดการเรียนรู้แบบโครงงานเป็นฐาน ประชากร ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 กลุ่มเครือข่ายหนองแสง จำนวนทั้งสิ้น 15 โรงเรียน จำนวน 293 คน กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนบ้านทับไฮ จำนวน 31 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย แผนการจัดการเรียนรู้ แบบทดสอบก่อนและหลังเรียน แบบวัดทักษะการคิดวิเคราะห์ก่อนและหลังเรียน และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่า t-test รวมทั้งการหาประสิทธิภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ด้วยสูตร E1/E2 ผลการวิจัยพบว่า (1) ชุดการสอนที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิภาพเท่ากับ 81.69/81.07 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่กำหนด (2) ทักษะการคิดวิเคราะห์หลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ( = 24.32, S.D. 1.56) (3) ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ( = 24.13, S.D. 1.73) (4) ความพึงพอใจของนักเรียนต่อการจัดการเรียนรู้แบบโครงงานเป็นฐานอยู่ในระดับมากที่สุด ( = 4.60, S.D. 0.118)
องค์ความรู้ที่ได้จากการวิจัยชี้ให้เห็นว่าการพัฒนาชุดการสอนร่วมกับการจัดการเรียนรู้แบบโครงงานเป็นฐานสามารถเพิ่มประสิทธิภาพการเรียนรู้ ส่งเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์ และยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของผู้เรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาการจัดการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญและมุ่งพัฒนาทักษะการคิดของผู้เรียนต่อไป
เอกสารอ้างอิง
ช่อทิพย์ เลิศล้ำ. (2565). การพัฒนารูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้รายวิชาสังคมศึกษาเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์และพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
ณัฏฐพงษ์ วงษ์คำจันทร์. (2564). การจัดการเรียนรู้โดยใช้โครงงานเป็นฐานเพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6, วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 20(3), หน้า 111–125.
ธันย์พศุตม์ พรหมมา. (2566). การพัฒนาการเรียนรู้โดยใช้โครงงานเป็นฐาน (PBL) วิชา ภูมิศาสตร์ สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
นพรัตน์ มั่งเมือง. (2565). การศึกษาทักษะความเป็นพลเมืองดี โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบโครงงานเป็นฐานร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ รายวิชา ส 13101 สังคมศึกษา ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนชุมชนบ้านห้วยยายจิ๋ว (วิจัยในชั้นเรียน). โรงเรียนชุมชนบ้านห้วยยายจิ๋ว.
พรพรรณ ไวทยางกูร. (2562). การเรียนรู้เชิงรุกในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
เพิ่มเติม (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์
ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2561). การศึกษากับการพัฒนาทักษะในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ภาณุพงศ์ พิมพ์ศรี. (2565). การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและความสามารถในการคิดวิเคราะห์โดยใช้การเรียนรู้แบบโครงงานของสถาบันการเงินและเศรษฐกิจของประเทศไทยสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
มยุรฉัตร ผิวอ่อนดี. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบโครงงานที่ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์ เรื่องเศรษฐกิจพอเพียงกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปี ที่ 5 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
สมพงษ์ จิตระดับ. (2564). การปฏิรูปการศึกษาด้วยแนวคิดโครงงานเป็นฐาน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2562). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไข
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์
สุวิมล ว่องวาณิช. (2563). แนวคิดและแนวทางการจัดการเรียนรู้แบบใช้โครงงานเป็นฐาน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อมรวิชช์ นาครทรรพ. (2560). การเรียนรู้เชื่อมโยงสู่โลกจริง. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อังคณา ตุงคะสมิต. (2559). ระเบียบวิธีวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์และสังคมศาสตร์ (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Piaget, J. (1972). The psychology of the child. New York, NY: Basic Books.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal of Buddhist Education and Research (JBER)

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

